|
จังหวัดนนทบุรี
เป็นเมืองเก่าแก่มาตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยาเป็นราชธานี
ตำบลที่ตั้งเมืองนนทบุรีขึ้นมาครั้งแรกนั้นมีชื่อว่า
บ้านตลาดขวัญต่อมาได้ยกฐานะขึ้นเป็นเมืองนนทบุรี
เมื่อ พ.ศ. 2092
ในรัชกาลสมเด็จพระมหาจักรพรรดิ
ดังปรากฏหลักฐานในพระราชพงศาวดารว่า
ฝ่ายสมเด็จพระมหาจักรพรรดิราชาธิราชเจ้าให้สถาปนาที่พระราชทานเพลิงนั้น
เป็นพระเจดีย์วิหารสำเร็จแล้วให้นามชื่อ วัดสบสวรรค์
แล้วสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวตรัสว่า ไพร่บ้านเมืองตรีจัตวา
ปากใต้ฝ่ายเหนือเข้าพระนครครั้งนี้น้อย หนีออกอยู่ป่าดงห้วย |
|
เขา
ต้อนไม่ได้เป็นอันมากให้เอาบ้านท่าจีนตั้งเป็นเมือง
สาครบุรี
ให้เอาบ้านตลาดขวัญตั้งเป็นเมืองนนทบุรี
ให้แบ่งเอาแขวงเมืองราชบุรี
แขวงเมืองสุพรรณบุรี
ตั้งเป็นเมืองนครชัยศรี
บ้านตลาดขวัญเป็นดินแดนแห่งความอุดมสมบูรณ์และเป็นสวนผลไม้ที่ขึ้นชื่อแห่งหนึ่ง
ของกรุงศรีอยุธยา
ฝรั่งต่างชาติที่ได้เดินทางเข้ามาค้าขายและเจริญสัมพันธไมตรีกับกรุงศรีอยุธยาต่างก็ได้บันทึกเอาไว้
ดังปรากฏในจดหมายเหตุบันทึกการเดินทางของลาลูแบร์ ชาวฝรั่งเศสผู้ซึ่งเดินทางเข้ามาในสมัยสมเด็จพระนารายณ์มหาราชว่า
สวนผลไม้ที่บางกอกนั้นมีอาณาบริเวณยาวไปตามชายฝั่ง
โดยทวนขึ้นสู่เมืองสยามถึง 4 ลี้
กระทั่งจรดตลาดขวัญ (Talacouan)
ทำให้เมืองหลวงแห่งนี้อุดมสมบูรณ์ไปด้วยผลาหาร
ซึ่งคนพื้นเมืองชอบบริโภคกันนักหนา.
นอกจากนี้ยังมีดินแดนทางตอนใต้ของตลาดขวัญอีกแห่งหนึ่งชื่อว่า
ตลาดแก้ว
ตลาดแก้วแห่งนี้เข้าใจว่าคงจะมีความสำคัญควบคู่กันมากับตลาดขวัญตั้งแต่ก่อนจะตั้งเป็นเมืองนนทบุรีแล้ว
เพราะปรากฏในจดหมายเหตุของลาลูแบร์ว่า
ตำบลสำคัญๆ
ที่แม่น้ำสายนี้ไหลผ่าน คือ
แม่ตาก (Mc-Tae)
อันเป็นเมืองเอกของราชอาณาจักรสยามที่ตั้งอยู่ทางทิศเหนือหนพายัพ
ถัดจากนี้ต่อมาก็ถึงเมืองเทียนทอง
(Tian-Tong) หรือเชียงทอง
กำแพงเพชรหรือกำแพงเฉยๆ
ซึ่งลางคนออกเสียงว่า กำแปง (Campingue)
แล้วก็มาถึงเมืองนครสวรรค์ (Loconsevan)
ชัยนาท (Tchainat) สยาม ตลาดขวัญ
ตลาดแก้ว (Talapuou) และบางกอก.
.
สำหรับบริเวณอันเป็นที่ตั้งของตลาดแก้วในปัจจุบันนี้ยังไม่ทราบแน่ชัดว่าอยู่ตรงไหน
แน่มีผู้สันนิษฐานว่าคงจะอยู่แถววัดปากน้ำ
ตำบลสวนใหญ่ อำเภอเมืองนนทบุรี
ขึ้นไป
เมื่อสุนทรภู่แต่งนิราศภูเขาทอง
เมื่อ พ.ศ. 2371
ก็ปรากฏว่าตลาดแก้วได้เลือนลางไปแล้ว
คงเหลือแต่เพียงตลาดขวัญเท่านั้น
ตัวเมืองนนทบุรีแต่เดิมนั้นตั้งอยู่ที่ตำบลบางกระสอในปัจจุบันนี้
โดยมีวัดหัวเมือง
(เดี๋ยวนี้เป็นวัดร้าง
ทางราชการได้ใช้เป็นสถานที่สร้างโรงพยาบาลนนทบุรี)
เป็นเขตเหนือ และ
มีวัดท้ายเมืองเป็นเขตใต้
พ.ศ. 2081
สมเด็จพระมหาจักรพรรดิได้โปรดให้ขุดคลองลัดจากคลองบางกรวย
(แม่น้ำเจ้าพระยา) ริมวัดชะลอ
ไปทะลุวัดมูลเหล็ก(ปัจจุบันเปลี่ยนชื่อเป็นวัดสุวรรณคีรี)
พ.ศ. 2179
พระเจ้าปราสาททองโปรดเกล้าฯ
ให้ขุดคลองลัดตอนใต้วัดท้ายเมืองไปทะลุออกหน้าวัดเขมา
เพราะแต่เดิมมาแม่น้ำเจ้าพระยาไหลวกเข้าแม่น้ำอ้อมมาทางบางใหญ่แล้ววกเข้าคลองบางกรวยข้างวัดชะลอ
มาออกหน้าวัดเขมา
เมื่อขุดคลองลัดแล้วกระแสน้ำเปลี่ยนทางเดินไหลเข้าคลองลัดที่ขุดใหม่
นานเข้าก็กลายเป็นแม่น้ำเจ้าพระยาใหม่ดังปัจจุบันนี้
ส่วนแม่น้ำเจ้าพระยาเดิมก็
ตื้นเขินกลายเป็นคลองไป
พ.ศ. 2208
สมเด็จพระนารายณ์มหาราชทรงเห็นว่า
ตามที่แม่น้ำเปลี่ยนทางเดินใหม่นั้น
ทำให้ข้าศึกประชิดพระนครได้ง่าย
จึงโปรดเกล้าฯ
ให้สร้างป้อมปราการตรงปากแม่น้ำอ้อม
และโปรดให้ย้ายเมืองนนทบุรีมาอยู่ปากแม่น้ำอ้อมด้วย
(ต่อมาในแผ่นดินพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว
โปรดให้รื้อป้อมและเมืองบางส่วน
เพื่อนำอิฐไปสร้างวัดเฉลิมพระเกียรติ
และบางส่วนก็ถูกกระแสน้ำ
พัดเซาะพังทะลายลงน้ำไป
ปัจจุบันเหลือแต่ศาลหลักเมืองเท่านั้น)
|
|
||
อ่านต่อ
>>> |
|
|
|
