|
เมื่อพระเจ้ากรุงศรีสัตนาคนหุต
(เวียงจันทน์) สวรรคต
พระยาเมืองแสนได้ชิงเอาราชสมบัติขึ้นครองเวียงจันทน์
พระมเหสีของพระเจ้ากรุงเวียงจันทน์องค์เดิมได้พาโอรส
2 พระองค์ คือ เจ้าองค์หล่อ
และเจ้าองค์หน่อ (เจ้าหน่อกุมาร)
อพยพหลบหนีตามลำน้ำโขงมาอาศัยอยู่กับ
พระครูโพนเสม็ด
เมื่อเจ้าองค์หล่อเจริญวัยขึ้น
มีความโกรธแค้นพระยาเมืองแสนซึ่งชิงเอาราชสมบัติ
จึงพาบ่าวไพรไปอยู่เมือง ญวน
ซ่องสุมผู้คน |
|
คอยหาโอกาสแก้แค้นพระยาเมืองแสน
ฝ่ายพระยาเมืองแสนผู้ครองกรุงศรีสัตนาคนหุตเห็นว่าพระครูโพนเสม็ดมีผู้คนรักใคร่เกรงกลัวนับถือมาก หากปล่อยไว้อาจจะคิดแย่งชิงเอาบ้านเมือง
จึงคิดจะกำจัดพระครูโพนเสม็ดเสีย
เมื่อพระครูโพนเสม็ดรู้ระแคะระคายว่าพระยาเมืองแสนจะคิดทำร้ายจึงรวบรวม
ผู้คนได้ 3 พันเศษ พาเจ้าหน่อกุมารพร้อมด้วยมารดา
(พระมเหสีของพระเจ้ากรุงเวียงจันทน์)
อพยพลงมาตามลำน้ำโขง
เมื่อเห็นว่าที่ใดทำเลดีอุดมสมบูรณ์ก็ให้ผู้คนที่ติดตามแยกย้ายกันตั้งบ้านตั้งเมืองขึ้นตามความสมัครใจในแถบถิ่นสองฝั่งแม่น้ำโขง
จึงเกิดเป็นเมืองต่าง ๆ
ขึ้นและแผ่ขยายต่อมาออกไปทั่วภาคอีสานในปัจจุบัน
ท่านพระครูโพนเสม็ด
อพอพผู้คนลงมาตามลำน้ำโขง
เมื่อถึงที่ใดก็มีคนเลื่อมใสศรัทธามากขึ้นตามลำดับ
ท่านพระครูโพนเสม็ดได้บูรณะปฏิสังขรณ์พระธาตุพนมเมื่อ
พ.ศ. 2233
และได้แบ่งคนจำนวนหนึ่งให้อยู่อุปฐากพระธาตุพนม
แล้วได้อพยพต่อไปถึงนครจำบากนาคบุรีศรี
(นครจำปาศักดิ์)
จึงได้ยกเจ้าหน่อกุมารขึ้นเป็นกษัตริย์
ถวายพระนามว่า
เจ้าสร้อยศรีสมุทรพุทชางกรูเปลี่ยนนามนครจำบากนาคบุรีศรี
เป็นนครจำปาศักดิ์ เมื่อ พ.ศ. 2256
เมืองมุกดาหารได้ก่อกำเนิดขึ้นในยุคนี้
โดยได้อพยพลงมาทางใต้ตามลำดับ
จากเมืองไร่เมืองปุงบ้านน้ำน้อยอ้อยหนู
ลงมาตามลำน้ำโขงและตั้งบ้านตั้งเมืองอยู่
ณ บ้านหลวงโพนสิม
(บริเวณธาตุอิงฮ้งแขวงสุวรรณเขตในปัจจุบัน)
เมื่อเจ้าสร้อยศรีสมุทรพุทชางกรู
สถาปนานครจำปาศักดิ์ขึ้นในปี พ.ศ.
2256 จึงได้ตั้งเจ้าเมืองขึ้นคือ
- ตั้งเจ้าจันทร์สุริยวงษ์
เป็นเจ้าเมืองหลวงโพนสิม
(ต่อมาได้อพยพมาตั้งเมืองมุกดาหาร)
- ตั้งให้ท้าวสุด
เป็นพระชัยเชษฐฯ เจ้าเมืองหางโค
(เมืองเชียงแตง)
- ตั้งให้เจ้าแก้วมงคล
(จารย์แก้ว) เป็นเจ้าเมืองเมืองทง
(ภายหลังเปลี่ยนนามเป็นเมืองสุวรรณภูมิ
และต่อมาได้แยกเป็นเมืองร้อยเอ็ด
สารคาม กาฬสินธุ์ ขอนแก่น ฯลฯ
- ตั้งให้ท้าวมั่น
เป็นหลวงเอกอาษาเจ้าเมืองสาลวัน
(ต่อมาแยกเป็นเมืองสาลวัน
เมืองคำทองใหญ่ เมืองคำทองน้อย
ซึ่งอยู่ในแขวงสาลวันและแขวงวาปีคำทองในประเทศลาวปัจจุบัน)
- ตั้งให้อาจารย์โสม
เป็นเจ้าเมืองอิ๊ดตะบือ
(เมืองอัตบือ)
เมืองต่าง ๆ
เหล่านี้ได้มีบุตรหลานสืบสกุลเป็นเจ้าเมืองต่อ
ๆ กันมา
และได้แตกแยกออกเป็นเมืองต่าง ๆ
เพิ่มขึ้นมากมาย
ฝ่ายเมืองหลวงโพนสิม
เมื่อเจ้าจันทร์สุริยวงษ์ถึงแก่กรรมแล้ว
เจ้ากินรีได้เป็นเจ้าเมืองสืบต่อมาอีกจนถึง
พ.ศ. 2310
จึงได้อพยพข้ามโขงมาตั้งเมืองใหม่ทางฝั่งขวาแม่น้ำโขงตรงปากห้วยมุก
มูลเหตุที่เจ้ากินรีจะย้ายเมืองมาตั้งใหม่มีอยู่ว่า
วันหนึ่งนายพรานจากบ้านหลวงโพนสิมได้ข้ามโขงมาล่าสัตว์ตรงปากห้วยบังมุก
ได้พบต้นตาลต้นหนึ่งมี 7 ยอด
และเห็นกองอิฐปรักพังอยู่บริเวณใต้ต้นตาล
7 ยอดนั้น
จึงสันนิษฐานว่าคงเป็นบ้านเมืองในสมัยโบราณมาก่อนนายพรานจึงนำไปเล่าให้เจ้ากินรีฟัง
เมื่อเจ้ากินรีมาตรวจดูเห็นว่าเป็นทำเลดีเหมาะสมที่จะตั้งบ้านตั้งเมือง
จึงได้ชักชวนพรรคพวกมาตั้งเมืองขึ้นใหม่ทางฝั่งขวาแม่น้ำโขงตรงปากห้วยมุก
|
|
||
อ่านต่อ
>>> |
|
|
|
