เจ้าพระยา...สายน้ำแห่งชีวิต |
||
|
||
| เหตุการณ์สำคัญมากมายในประวัติศาสตร์ไทย
เกิดขึ้นบนสองฝั่งฟากแม่น้ำนี้
ซึ่งเป็นที่ตั้งของเมืองหลวงมาถึง
สามยุคสมัย คือ อยุธยา ธนบัรี
และกรุงเทพมหานคร
แม่น้ำเจ้าพระยาไม่เป็นเพียงเส้นทางคมนาคม
และขนส่งที่สำคัญของประเทศเท่านั้น
ตลอดเส้นทางที่ไหลผ่าน
กระแสน้ำได้พัดพาตะกอนอันอุดมสมบรูณ์มาด้วย
จึงก่อให้เกิดที่ราบลุ่มอันกว้างใหญ่
และเหมาะแก่การเพาะปลูก
ซึ่งได้ผลดีที่สุดแห่งหนึ่งของโลก ที่ราบลุ่มอันอุดมสมบรูณ์ดึงดูดผู้คนให้มาตั้งถิ่นฐาน และไม่นานที่ราบลุ่มนี้ก็ได้รับการขนานนามว่า บางกอก ซึ่งอาจจะเป็นเพราะเป็นแหล่งที่มีต้นมะกอกอยู่มาก หรืออาจจะเป็นเพราะสภาพทางภูมิศาสตร์ของแผ่นดิน ที่มีรูปร่างคล้ายเกาะ โดยมีแม่น้ำลำคอลงต่างๆห้อมล้อม เมื่อผู้คนอพยพมาอยู่กันมากขึ้น ก็เกิดเป็นเมืองใหญ่ชื่อ ธนบุรีศรีมหาสมุทร ทางด้านตะวันตกของเกาะเป็นที่ดอน มีบริเวณพื้นที่สูงกว่าอุดมสมบรูณ์กว่า ฝั่งตะวันออกที่เมื่อหลายร้อยปีก่อนยังเป็นเพียงที่ลุ่มต่ำ มีป่าชายเลนสลับกับหนองบึง นับจากศตวรรษที่ 14 บางกอกเป็นที่รู้จักของนักเดินเรือ และพ่อค้าซึ่งเดินทางมาค้าขายกับสยามประเทศ โดยมีศูนย์กลางการค้าอยู่ที่เมืองหลวงคืออยุธยา |
||
|
||
| กระแสน้ำที่ปรับเปลี่ยนไหลไปทางคลองลัด ซัดเซาะตลิ่งสองข้างให้กว้างขึ้น กลายเป็นแม่น้ำเจ้าพระยาใหม่ ย่นระยะเวลาการเดินทางจากสมุทรปราการ ถึงนนทบุรี ที่เคยใช้เวลาหนึ่งวัน เป็น ชั่วหม้อข้าวเดือด คือไม่เกินชั่วโมง เป็นที่ปลาบปลื้มของบรรดาพ่อค้า โดยเฉพาะชาวต่างชาติ เช่น จีน และโปรตุเกส ซึ่งทำให้กิจการค้าของอยุธยารุ่งเรืองมากขึ้น คลองลัดนี้คือแม่น้ำเจ้าพระยาซึ่งเป็นที่รู้จักกันในปัจจุบัน ซึ่งไหลผ่านวัดอรุณราชวราราม และมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ วิทยาเขตท่าพระจันทร์ | ||
|
||
|
||
|
หลังจากอยุธยาล่มสลายในปี พ.ศ. 2310
พระเจ้าตากสินมหาราช
ได้ทรงเลือกธนบุรีศรีมหาสมุทร
เป็นที่ตั้งของเมืองหลวงแห่งใหม่
ทั้งนี้เนื่องจากความสำคัญของเมือง
ประกอบกับทำเลที่ตั้ง
ซึ่งอุดมสมบรูณ์
และมีชัยภูมิเหมาะสม
แต่ความสำคัญของธนบุรีศรีมหาสมุทรก็ค่อยๆ
ลดลงบันจากปี พ.ศ. 2325
เมื่อพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลก
ปฐมกษัตริย์แห่งราชวงศ์จักรี
ทรงสถาปนากรุงเทพฯเป็นเมืองหลวงแห่งใหม่ ในสังคมไทยสมัยใหม่ สถานะของกรุงเทพฯ และกรุงธนบุรี ถือเป็นอิสระแก่กันจนกระทั่งปี พ.ศ. 2514 เมื่อรัฐบาลในสมัยนั้นยุบรวมสองจังหวัดที่ตั้งอยู่ตรงข้ามสองฝั่งแม่น้ำเจ้าพระยาเป็นจังหวัดเดียวกันคือ กรุงเทพมหานคร เมืองหลวงของประเทศไทย. |
||
