บ้านจอมยุทธ [เมนูหลัก]

[ ปิด ] ⇛ หน้าบ้าน ⇛ ห้องสมุด ⇛ ห้องร้อยบุปผา ⇛ ห้องนิจนิรันดร์ ⇛ หอพระไตร ⇛ สะพายเป้ แบกกล้อง ท่องโลก ⇛ ชุมนุมจอมยุทธ ⇛ e-book ⇛ สมุดเยี่ยม

ค้นหาข้อมูลจากบ้านจอมยุทธ คลิก!

ความรู้ทั่วไป สารนิเทศ การศึกษา คอมพิวเตอร์ >>

กฎหมายไทย - พระราชบัญญัติ

พระราชบัญญัติใช้ตราแผ่นดิน ร.ศ. 108
    


พระราชบัญญัติใช้ตราแผ่นดิน ร.ศ. 108

มีพระบรมราชโองการโปรดเกล้า ฯ ดำรัสสั่งว่า ด้วยทรงพระราช ดำริห์ว่า พระราชลัญจกรสำหรับแผ่นดินมีอยู่หลายชนิด แต่ที่คงใช้อยู่นั้น คือ พระราชลัญจกรไอยราพตและพระครุธพาห และมีพระราชลัญจกรพิเศษเป็นที่หมาย สำหรับพระบรมราชวงศ์ ปัจจุบันนี้เป็นรูปจักร รูปตรี และพระบรมราชลัญจกร ประจำรัชกาล ซึ่งผลัดเปลี่ยนทุกรัชกาลมีปรากฏที่ใช้ในเงินพดด้วงบาท คือ มีรูป จักรดวงหนึ่ง ตราประจำรัชกาลอีกดวงหนึ่ง ตราประจำรัชกาลที่ 1 เป็นรูปประทุม อุณณาโลม รัชกาลที่ 2 เป็นรูปครุธ รัชกาลที่ 3 เป็นรูปปราสาท รัชกาลที่ 4 เป็นรูปมงกุฎ แต่ตรารูปจักรนั้นหาได้เปลี่ยนตามรัชกาลไม่ คงใช้ในเงินตราเสมอมา ด้วยเป็นพระราชลัญจกรสำหรับพระบรมราชวงศ์ซึ่งปกครองรัฐสิมามณฑลอยู่ และเมื่อ
ในรัชกาลที่ 5 ทรงพระกรุณาโปรดเกล้า ฯ ให้ตั้งโรงกษาปณ์ สิทธิการขึ้นทำเงิน เหรียญบาทแทนเงินพดด้วง พระราชลัญจกรที่หมายใช้ในเงินเหรียญนั้นหน้าหนึ่งก็ยังมี รูปจักรอยู่เหมือนกัน เติมขึ้นแต่รูปช้างเผือกที่ตรงกลาง อีกหน้าหนึ่งเป็นรูปพระมหา มงกุฎ มีเครื่องสูงสองข้าง หมายประจำรัชกาลใช้มาจนตลอดรัชกาลนั้น รูปที่หมาย เป็นพระราชลัญจกร สำหรับแผ่นดินก็ดี สำหรับพระบรมราชวงศ์ในปัจจุบันนี้ก็ดี สำหรับ รัชกาลทุกรัชกาลมาก็ดีก็ย่อมเป็นที่เคารพนับถือว่าเป็นของสูง ไม่มีผู้หนึ่งผู้ใดจะยัง อาจทำใช้เทียมได้ ในรัชกาลที่ 4 นั้น เมื่อได้ตั้งตำแหน่งทูตและกงสุลสยาม รักษา ผลประโยชน์ราชการฝ่ายสยาม ประจำอยู่ในมหานครฝ่ายตะวันตกก็ได้โปรดเกล้า ฯ ให้เจ้าพนักงานแกะดวงตราตำแหน่งราชทูต และกงสุลซึ่งประจำราชการอยู่ใน มหานครที่มีทางพระราชไมตรีพระราชทานให้ถือตามตำแหน่งราชการทูต และ กงสุลนั้นเป็นรูปช้างเผือก หลังช้างมีรูปพระมหามงกุฎ พานพระมหากฐินรองมี เครื่องสูงสองข้างบ้าง มีธงสองข้างบ้างที่เป็นกงสุลซึ่งอยู่ประจำเมืองท่าที่ขึ้น ในมหานครนั้น ไม่สู้จะสำคัญ ก็ยกรูปพระมหามงกุฎออกเสีย คงอยู่แต่รูปช้างเผือก และมีอักษรจารึกบอกตามตำแหน่งทูตหรือกงสุลซึ่งตั้งประจำ ณ สถานที่นั้น พระราชทานพระบรมราชานุญาตเป็นแบบลงที่เจ้าพนักงานในตำแหน่งราชการ ได้ใช้รูปพระมหามงกุฎในดวงตราตำแหน่งได้ ด้วยรูปพระมหามงกุฎนั้น มิใช่ จำเพาะแต่เป็นประจำรัชกาลที่ 5 อย่างเดียว เป็นเครื่องหมายสูงสุดของ ประเทศที่มีพระเจ้าแผ่นดิน ผ่านพิภพเป็นเอกราชด้วย ฝ่ายกรมทหารบก ทหารเรือซึ่งทรงพระกรุณาโปรดเกล้า ฯ ให้จัดตั้งขึ้นเป็นเจ้าพนักงานสำหรับ ราชการเหมือนกันซึ่งได้รับพระบรมราชานุญาต ให้เครื่องหมายซึ่งเป็นพระราช ลัญจกรสำหรับแผ่นดินสำหรับพระบรมราชวงศ์ สำหรับประจำรัชกาลมาทำเป็น เครื่องประดับยศ มีหน้าหมวกพู่หมวกดุมกระบี่ สีสะเขมขัดเป็นต้น ฝ่ายเจ้าพนักงาน พลเรือนนั้นเล่า จะใช้ที่หมายพระราชลัญจกรสำหรับแผ่นดิน เป็นเครื่องประดับ ได้ก็จำเพาะแต่สิ่งที่ได้รับพระราชทาน มีเครื่องอิสริยาภรณ์และมาลาเป็นต้น และ มีชนอีกจำพวกหนึ่ง ซึ่งตั้งการเป็นช่างฝีมือต่าง ๆ เมื่อทรงพระกรุณาโปรดเกล้า ฯ ตั้งเป็นช่างหลวงแล้ว ก็ได้รับพระบรมราชานุญาตใช้พระราชลัญจกรสำหรับแผ่นดิน และประจำรัชกาลให้เป็นเกียรติยศ มีช่างทองและช่างถ่ายรูปเป็นต้น ตราแผ่นดิน ซึ่งพระราชทานพระบรมราชานุญาต ให้นายช่างได้ใช้นี้ก็เพื่อเป็นเกียรติยศอย่างเดียว หาได้ให้ใช้เป็นดวงตราหมายยี่ห้อการค้าขาย สำหรับห้างและร้านนั้นไม่ และ เครื่องภาชนะทั้งปวงที่มีรูปหมายพระราชวงศ์ก็ดี สำหรับแผ่นดิน สำหรับพระบรม ราชวงศ์ก็ดี สำหรับประจำรัชกาลก็ดี ก็ล้วนเป็นของหลวงใช้ในราชการทั้งสิ้น ครั้นมา
ในแผ่นดินปัจจุบันนี้พระราชลัญจกรประจำรัชกาลเป็นรูปจุลมงกุฎจึงทรงพระกรุณา โปรดเกล้า ฯ ให้รวบรวมที่หมายเครื่องขัตติยราชอิสริยยศสำหรับพระมหากษัตริย์ และพระราชลัญจกรสำหรับแผ่นดิน และสำหรับพระบรมราชวงศ์ทั้งตราหลวง สำหรับ ตำแหน่งราชการรวมประดับร้อยกรองขึ้นเป็นตราแผ่นดิน มีรูปพระมหาพิไชยมงกุฎ จักร ตรี โล่ มีรูปช้างไอยราพต ช้างเผือก กฤช พระสังวาลนพรัตนราชวราภรณ์ สังวาลเครื่องอิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้า และเครื่องสูงเจ็ดชั้นมีราชสีห์ คชสีห์ ประคองคาถาภาสิตด้วยเป็นสำคัญ รวมเป็นตราแผ่นดินอย่างน้อยและอย่างใหญ่ เติมฉลองพระองค์ครุยและเครื่องเบญจราชกกุธภัณฑ์เข้าอีก สำหรับใช้ในราชการ ทั่วไป ผิดกันก็แต่มีอักษรบอกตำแหน่งราชการเท่านั้น ตามธรรมเนียมที่เจ้าพนักงาน ได้ใช้ตราพระมหามงกุฎมาแต่รัชกาลที่ 4 แล้ว และโปรดเกล้า ฯ ให้มีพระราช ลัญจกร พระบรมราชโองการแก้ไขของเก่าขึ้นอีกดวงหนึ่ง มีเครื่องเบญจราช กกุธภัณฑ์นพปดลเสวตรฉัตรและอักษรขอมย่อจารึกว่าพระบรมราชโองการ เป็น พระราชลัญจกรสำหรับพระเจ้าแผ่นดินอย่างเดียว พนักงานอื่นจะใช้พระราชลัญกรนี้ ในราชการไม่ได้ และมีที่หมายเป็นอักษรย่อ พระนามาภิไธย ส.พ.ป.ม.จ. ๕ ฤา จ.ป.ร.สามอักษรเป็นอักษรไขว้กันบ้าง ลอยตัวบ้าง มีจุลมงกุฎบ้าง ใช้เป็นเครื่อง ประดับในข้าราชการฝ่ายทหารพลเรือน และเป็นของสำหรับพระราชทานบ้าง ดวงตราที่หมายเป็นพระราชลัญจกรสำหรับแผ่นดิน สำหรับพระบรมราชวงศ์สำหรับ รัชกาลดังกล่าวมาข้างบนนี้ ก็มีแต่ใช้ในราชการ หรือผู้ที่ได้รับพระบรมราชานุญาต เท่านั้น แต่บัดนี้ได้ทรงทราบใต้ฝ่าละอองธุลีพระบาท ว่าลูกค้าทำและสั่งตราแผ่นดิน เข้ามาจำหน่ายซื้อขายใช้สอย ไม่เฉพาะแต่ใช้ในราชการอย่างเดียว ผู้ที่ไม่เป็น ราชการก็ใช้เพื่อทั่วไป ที่สุดจนลงทำตรายี่ห้อการค้าขายสำหรับห้าง สำหรับร้านก็มี ที่มิได้รับพระบรมราชานุญาตให้ใช้ เป็นการมิถูกต้องตามพระราชประเพณี ดูไม่ สมควรเลย เพราะเป็นการฟั่นเฝือเหลือที่จะกำหนด สังเกตได้ว่า ดวงตราที่ใช้ใน ราชการ และมิใช่ราชการ และเป็นเหตุให้เสื่อมถอยพระเกียรติคุณและพระเกียรติยศ ของผู้ที่ได้รับพระราชทานพระบรมราชานุญาตให้ใช้ ในดวงตราแผ่นดินนั้นไป จึงทรง พระกรุณาโปรดเกล้า ฯ ให้ตราพระราชบัญญัตินี้ไว้ให้ทราบทั่วกันว่า ข้อ 1 ให้เสนาบดีว่าการกรมวังเป็นเจ้าพนักงานรักษาการ ที่จะใช้ ดวงตราแผ่นดินสืบไปเป็นผู้ที่จะรับการขอพระบรมราชานุญาตใช้ตราแผ่นดิน และ เป็นผู้นำความขึ้นกราบบังคลทูลพระกรุณา ได้รับพระบรมราชานุญาตแล้วเป็นผู้ขอใช้ และจดทะเบียนบัญชีชื่อผู้ที่ขออนุญาต และรูปดวงตราแผ่นดินที่จะใช้ชนิดนั้นอย่างนั้น ไว้ให้ถูกต้องเป็นแบบแผนสืบไป
ข้อ 2 ให้บรรดากรมและกระทรวงต่าง ๆ ที่ประสงค์จะใช้ตราแผ่นดิน ในตำแหน่งราชการก็ดี หรือจะใช้เป็นเครื่องประดับยศเป็นที่หมายสำหรับบอกหมู่คณะ ในราชการดังเครื่องยศทหาร หรือพลเรือนก็ดี ที่มีอยู่แล้วหรือจะทำขึ้นใหม่ก็ให้เขียน รูปลวดลาย หรือตัวอย่างส่งมายังกรมวัง เพื่อจะได้รับพระบรมราชานุญาตให้ใช้ใน ราชการตำแหน่งนั้นกรมนั้นสืบไปและผู้ที่ได้รับตราตั้งเป็นนายช่างหลวงที่ปรารถนา จะใช้ดวงตราแผ่นดินให้เป็นเกียรติยศ ก็ให้ขออนุญาตต่อเสนาบดีว่าการกรมวังเพื่อ ได้รับอนุญาตคำสั่งเป็นสำคัญแล้ว จึงให้ใช้ตราแผ่นดินนั้นได้ ข้อ 3 ดวงตราซึ่งเป็นรูปหมายพระราชลัญจกรพระบรมราชโองการ นั้นเป็นของห้ามขาดมิให้ผู้หนึ่งผู้ใดเอาไปใช้เป็นเครื่องหมาย และเกียรติยศ หรือ อย่างหนึ่งอย่างใดเป็นอันขาด พระราชลัญจกรสำหรับพระบรมราชวงศ์ ซึ่งเป็น รูปดวงจักรเปล่าก็ดี จักรกับตรีศูลไขว้กันก็ดี และพระราชลัญจกรประจำรัชกาล ทั้ง 5 รัชกาลก็ดี พระราชลัญจกรเหล่านี้ ห้ามมิให้ผู้หนึ่งผู้ใดใช้เว้นไว้แต่พระบรม วงศานุวงศ์ ที่เนื่องอยู่ในรัชกาลนั้น ๆ จึงจะใช้ในดวงตราสำหรับพระองค์ได้ แต่ให้ขอพระบรมราชานุญาตเสียก่อน ข้อ 4 ตราแผ่นดินอย่างน้อย ซึ่งมีรูปพระมหาพิไชยมงกุฎ จักร ตรี โล่ กลางที่รูปช้างไอยราพตสามเศียร ช้างเผือก กฤช พระสังวาลนพรัตนราชวราภรณ์ และพระสังวาลเครื่องอิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้า และเครื่องสูง 7 ชั้น มีราชสีห์ คชสีห์ ประคองและคาถาภาสิตด้วยเป็นสำคัญก็ดี และตราแผ่นดินอย่างใหญ่ ซึ่งเติมฉลอง พระองค์ครุย และเครื่องเบญจราชกกุธภัณฑ์ก็ดีจะใช้ได้ก็แต่ในราชการ หรือผู้ที่ได้รับ พระบรมราชานุญาตเป็นการพิเศษอย่างเดียว ที่ไม่ใช่ราชการและไม่ได้รับพระบรม ราชานุญาตแล้ว ห้ามไม่ให้ผู้หนึ่งผู้ใดที่เป็นเอกชนใช้เป็นอันขาด ข้อ 5 ดวงตราแผ่นดินที่เป็นรูปไอยราพต มีบุษบกและเครื่องสูงด้วยก็ดี มีแต่รูปไอยราพตช้างสามเศียรเปล่าก็ดี โล่เปล่ามีแต่รูปไอยราพตอยู่กลางช้างเผือก อยู่ข้างหนึ่ง กฤชข้างหนึ่งก็ดี และดวงตราแผ่นดินซึ่งไปใช้เป็นเครื่องหมายในเครื่อง อิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้าช้างเผือก และมงกุฎสยาม พร้อมทั้งสังวาลด้วยนี้ ห้ามมิให้ ผู้หนึ่งผู้ใดเอาไปทำลวดลายใช้ในเครื่องภาชนะ หรือหมายเป็นตรายี่ห้อการค้าขาย สิ่งหนึ่งสิ่งใดเป็นอันขาด ผู้ที่ได้รับพระราชทานเครื่องอิสริยาภรณ์ทั้งสามอย่างดัง กล่าวมานี้ ปรารถนาจะใช้ดวงตราเครื่องอิสริยาภรณ์ ที่ตัวได้รับพระราชทานใช้ใน ตราสำหรับตัวแล้ว ก็ต้องขออนุญาตต่อเสนาบดีว่าการกรมวังก่อน เมื่อได้รับอนุญาต แล้ว จึงให้ใช้ในดวงตราสำหรับตนได้
ข้อ 6 ดวงตราที่เป็นเครื่องหมายพระราชลัญจกรสำหรับแผ่นดินก็ดี สำหรับพระบรมวงศานุวงศ์ปัจจุบันนี้ก็ดี สำหรับพระราชลัญจกรประจำรัชกาลทั้ง 5 รัชกาลก็ดี อักษร ส.พ.ป.ม.จ.๕ ฤา จ.ป.ร. ซึ่งเป็นเครื่องหมายพระนามาภิไธย ก็ดี ห้ามมิให้ผู้หนึ่งผู้ใดเอาไปใช้ติดประดับเป็นที่หมายในเครื่องภาชนะใช้สอยสำหรับ ตัวเป็นอันขาดใช้ได้ก็เป็นของหลวงสำหรับราชการ หรือเป็นของที่ได้รับพระราชทาน อย่างเดียว ข้อ 7 ให้เจ้าพนักงานกรมศุลกากรทั้งในกรุงเทพ ฯ และหัวเมือง ระวังตรวจตรารักษาการ บรรดาลูกค้าที่บรรทุกสิ่งของเข้ามาจำหน่ายซื้อขายที่ใน กรุงเทพ ฯ และหัวเมือง ถ้าเห็นสินค้าสิ่งใดใช้ตราแผ่นดินดังที่กล่าวมาในข้อ ข้างบนนั้นเป็นยี่ห้อหมายการค้าขาย และเป็นสิ่งของมิใช่สั่งเข้ามาใช้ในราชการ เป็นสินค้าขายในท้องตลาดแล้วก็ให้ยึดของสิ่งนั้น ซึ่งมีตราแผ่นดินไว้ให้เจ้าของ ผู้บรรทุกเข้ามา ทำลายตราแผ่นดินที่เป็นยี่ห้อเครื่องหมายการค้าขายเสียให้สิ้น ลวดลายก่อนแล้ว จึงอนุญาตให้รับไปหรือมิฉะนั้นก็ให้บรรทุกกลับออกไปเสีย อย่า ยอมปล่อยให้ไปจำหน่ายซื้อขายได้ต่อไปเว้นไว้แต่เจ้าของผู้ส่งมาได้รับพระบรม ราชานุญาตเป็นการพิเศษ มีสิ่งสำคัญอย่างเดียวจึงให้อนุญาตได้ ข้อ 8 ลูกค้าวานิชซึ่งตั้งห้างร้านทำการค้าขายปรารถนาจะใช้ตรา แผ่นดิน ปิดสิ่งของที่ตนสั่งเข้ามาขาย เพื่อการเคารพนับถือ หรือเป็นเกียรติยศก็ดี ให้บอกขออนุญาตต่อเจ้าพนักงานกรมศุลกากรก่อน ส่งตัวอย่างตราแผ่นดินที่จะใช้ ไว้ด้วยให้เจ้าพนักงานกรมศุลกากรแจ้งความมายังเจ้าพนักงาน กรมวังให้ทราบ ตามลูกค้าที่ปรารถนาจะขอใช้ตราแผ่นดินนั้น เมื่อได้รับอนุญาต สั่งจากเจ้าพนักงาน กรมวังแล้วจึงให้อนุญาตยอมให้ลูกค้าที่ขอนั้นใช้ตราแผ่นดินได้ตามประสงค์ ข้อ 9 ให้เจ้ากรมกองตระเวนซ้ายขวาในกรมพระนครบาล และกรม การผู้ใหญ่ในหัวเมือง คอยระวังตรวจตราตามท้องตลาดและห้างร้านทั้งปวง คอย ระวังตรวจตราตามท้องตลาดและห้างร้านทั้งปวง ห้ามอย่าให้ลูกค้าซื้อขายใช้สอย สิ่งของซึ่งมีตราแผ่นดิน ที่มิใช้เป็นของสำหรับใช้ราชการหรือที่เจ้าพนักงานอนุญาต ให้ทำหรือสั่งตั้งเป็นร้านตามบ้านตามเรือน ที่มิได้รับอนุญาต หรือเป็นของใช้ราชการ หรือของที่ได้รับพระราชทานแล้ว ก็ให้บอกให้เจ้าของทำลายดวงตราแผ่นดินนั้นเสีย และห้ามอย่าให้ซื้อขายใช้สอยสืบไป ข้อ 10 พระราชบัญญัตินี้ให้ใช้ได้ตั้งแต่วันที่ 1 เดือนกันยายน รัตนโกสินทร์ศก 108 สืบไป ให้เจ้าพนักงานผู้รักษาหน้าที่และผู้ที่ประสงค์จะใช้รูป หมายลายแผ่นดิน ประพฤติตามประกาศนี้จงทุกประการ
ประกาศไปแต่พระที่นั่งจักรีมหาปราสาท วันที่ 20 เมษายน รัตนโกสินทร์ศก 108 เป็นปีที่ 32 หรือวันที่ 7467 ในรัชกาลปัจจุบันนี้ *[รก.รัตนโกสินทร์ศก 108/-/27/28 เมษายน รัตนโกสินทร์ศก 108]

กฎหมายไทย - พระราชบัญญัต

แชร์ให้เพื่อนสิ แชร์ให้เพื่อนได้ แชร์ให้เพื่อนเลย

บ้านจอมยุทธ [เมนูหลัก]


บ้านจอมยุทธ : สร้างเมื่อ สิงหาคม 2543 วิธีใช้: อ่านเพื่อประเทืองปัญญา สรรพคุณ : แก้โง่คำแนะนำ : ควรเก็บไว้ใน Favorite หรือ ตั้งเป็นหน้าแรก | วัตถุประสงค์ |นโยบายความเป็นส่วนตัว | ติดต่อเว็บมาสเตอร์ : baanjomyut@yahoo.com : facebook