บ้านจอมยุทธ [เมนูหลัก]

[ ปิด ] ⇛ หน้าบ้าน ⇛ ห้องสมุด ⇛ ห้องร้อยบุปผา ⇛ ห้องนิจนิรันดร์ ⇛ หอพระไตร ⇛ สะพายเป้ แบกกล้อง ท่องโลก ⇛ ชุมนุมจอมยุทธ ⇛ e-book ⇛ สมุดเยี่ยม

ค้นหาข้อมูลจากบ้านจอมยุทธ คลิก!

ขนบธรรมเนียม ประเพณี วัฒนธรรม อารยธรรม >>

ประเพณีปีใหม่ชาวอาข่า (ต๊า-ท๊อง-พ้า-เออ)

ตามคำพูดที่ชาว “ต๊า ท๊อง พ้า เออ” ซึ่งก็แปลออกเป็นความหมายว่า “พิธีปีใหม่” หรือประเพณีปีใหม่ ชาวอาข่าถือว่าประเพณีนี้จะเป็นการเปลี่ยนแปลงวันปีใหม่หรือเปลี่ยนฤดูกาล ซึ่งเป็นการส่งท้ายปีเก่าต้อนรับปีใหม่ ฉะนั้นคนทุกคนก็จะมีอายุเพิ่มขึ้น ประเพณีปีใหม่อาจใช้คำพูดว่า พิธีเล่นลูกข่างก็ได้ ทั้งนี้ประเพณีดังกล่าวจะมีจุดเด่นก็คือ การเล่นลูกข่าง พิธีปีใหม่อาข่าจะตรงกับเดือนธันวาคมหรือต้นเดือนมกราคมของทุกปี หรือถ้าเป็นเดือนอาข่าแล้วก็จะเป็นเดือนท้องลา (Tahl la) ประเพณีปีใหม่ของอาข่าเกิดขึ้นภายหลังจากที่มีการเก็บเกี่ยวพืชพันธุ์จากไร่นาหมดแล้ว หลังจากการตรากตรำทำงานมาหนัก 1 ปีเต็ม อันเป็นการฉลองผลผลิตที่เก็บเกี่ยวมาไว้ในบ้านเรียบร้อยแล้ว ประเพณีปีใหม่เล่นลูกข่างของชาวอาข่าจะมีการประกอบพิธีกรรมทางศาสนาอยู่ 4 วัน ซึ่งการประกอบพิธีใช้เครื่องเซ่นต่าง ๆ ดังนี้ 1. ไก่ขนดำ จะเป็นเพศผู้หรือเพศเมียก็ได้ ห้ามใช้ไก่ขนสีขาว เพราะอาข่าถือว่าไม่บริสุทธิ์ 2. ข้าวเหนียวดำ (ข้าวปุก) 3. ข้าวเหนียวที่ไม่ดำ อาข่าเรียกว่า (ห่อส้อ) 4. น้ำชา 5. เหล้าจากกระบอกไม้ไผ่ทำขึ้นมาเพื่อใช้ประกอบพิธีอาข่า เรียกว่า จี้น่า จี้ จุ๊

โดยการทำพิธีนั้นจะมีการแบ่งแยกออกไปเป็นแต่ละวันดังนี้

 

สำหรับจุดเด่นของประเพณีปีใหม่ “ต๊า ท๊อง พ้า เออ” ของชาวอาข่านั้น ช่วงเทศกาลดังกล่าว เพศชายจะมีการเล่นลูกข่างตลอดในช่วงพิธีกรรม ส่วนเพศหญิงก็จะเล่นการทอยสะบ้าและผู้อาวุโสจะ มีการพูดคุยแลกเปลี่ยนข้อปฏิบัติด้านวัฒนธรรม กฎจารีตต่าง ๆ และพร้อมกันนี้หากครอบครัวใดที่ติดหนี้สินเงินกองกลางของชุมชุนก็จะต้องมาชดใช้ในช่วงเทศกาลปีใหม่นี้ด้วย และหากครอบครัวใดที่ต้องการจะย้ายครอบครัวตนเองออกไปจากชุมชนเพื่อไปตั้งในชุมชนอื่นก็จะต้องนำเหล้ามารินเพื่อบอกกล่าวอำลาในวงอาวุโสอันเป็นการแจ้งย้ายออก อีกทั้ง ถ้าครอบครัวที่อยากจะย้ายเข้ามาอยู่ก็จะต้องนำเหล้ามารินให้ผู้อาวุโสอันเป็นการแจ้งย้ายเข้ามาด้วยเหตุนี้ประเพณีปีใหม่ “ต๊า ท๊อง พ้า เออ” ของชาวอาข่า จึงถือว่าเป็นประเพณีที่สำคัญเป็น 1 ในจำนวนประเพณีใหญ่ 9 ประเพณีของชาวอาข่าที่มีการปฏิบัติสืบทอดกันมา

แชร์ให้เพื่อนสิ แชร์ให้เพื่อนได้ แชร์ให้เพื่อนเลย

บ้านจอมยุทธ [เมนูหลัก]


บ้านจอมยุทธ : สร้างเมื่อ สิงหาคม 2543 วิธีใช้: อ่านเพื่อประเทืองปัญญา สรรพคุณ : แก้โง่คำแนะนำ : ควรเก็บไว้ใน Favorite หรือ ตั้งเป็นหน้าแรก | วัตถุประสงค์ |นโยบายความเป็นส่วนตัว | ติดต่อเว็บมาสเตอร์ : baanjomyut@yahoo.com : facebook