พระมหาธาตุ

หลังจากพระพุทธเจ้าเสด็จเข้าสู่ปรินิพพาน พระบรมสารีริกธาตุ ได้ถูกแบ่งออกเป็น 8 ส่วน ให้กษัตริย์ 8 เมือง ที่ทรงเสื่อมใสในพุทธศาสนา ณ ประเทศอินเดีย เพื่อสร้างพระมหาธาตุเจดีย์บรรจุพระบรมสารีริกธาตุไว้สักการะบูชา เป็นจุดเริ่มต้นที่มาของคติในการสร้างพระมหาธาตุเจดีย์ขึ้น และแพร่หลายไปสู่ลังกาทวีป
              ในราว พ.ศ. 1700 คณะสงฆ์ไทยที่เดินทางไปศึกษาพระปริยัติธรรมจากลังกา ได้นำพระบรมสารีริกธาตุ และคตินิยมการสร้างพระมหาธาตุเจดีย์ประจำเมืองกลับมาเผยแพร่ วัดมหาธาตุจึงเป็นเสมือนจุดศูนย์กลางพระพุทธศาสนา และเป็นหลักเมืองของเมืองสำคัญ นับตั้งแต่ครั้งกรุงสุโขทัยราชธานีแห่งแรกของไทย จวบจนสมัยกรุงรัตนโกสินทร์ อีกทั้งยังเป็นสถานที่ประกอบพระราชพิธีกรรมในพุทธศาสนา