บ้านจอมยุทธ [เมนูหลัก]

[ ปิด ] ⇛ หน้าบ้าน ⇛ ห้องสมุด ⇛ ห้องร้อยบุปผา ⇛ ห้องนิจนิรันดร์ ⇛ หอพระไตร ⇛ สะพายเป้ แบกกล้อง ท่องโลก ⇛ ชุมนุมจอมยุทธ ⇛ e-book ⇛ สมุดเยี่ยม

ค้นหาข้อมูลจากบ้านจอมยุทธ คลิก!

วิทยาศาสตร์ ดาราศาสตร์ ฟิสิกส์ เคมี ชีววิทยา

ชีวสารสนเทศศาสตร์

นางสาวพิมพ์ลดา วรรัฐรุ่งโรจน์

       Bioinformatics หรือ ชีวสารสนเทศศาสตร์ เป็นศาสตร์ที่ว่าด้วยการจัดเก็บ และการใช้ข้อมูลทางชีววิทยาอย่างเป็นระบบ รวมทั้งการพัฒนาโปรแกรมประยุกต์แบบต่างๆ สำหรับเปรียบเทียบ วิเคราะห์ คำนวณ และประเมินผลข้อมูลที่ได้จากการสืบค้นจากคอมพิวเตอร์ระดับองค์กรหรือระหว่างองค์กร ทั้งในและต่างประเทศ ผ่านเครือข่าย สารสนเทศต่างๆ ชีวสารสนเทศได้ถูกใช้ในการหาคำตอบหรือตอบคำถามทางด้านวิทยาศาสตร์ชีวภาพในหลายรูปแบบ ซึ่งเดิมทำได้ยากหรือ ไม่อาจทำได้เลย นอกจากนี้ยังเป็นเครื่องมือที่ปรับเปลี่ยนรูปแบบหลัก (Paradigm shift) ของการค้นคว้าวิจัยจากแบบดั้งเดิม ซึ่งใช้เวลาส่วนใหญ่ในห้องปฏิบัติการอย่างเดียว มาเป็นการผสมผสาน กับการสืบค้น วิเคราะห์ หรือแม้กระทั่งทำการทดลองบนเครื่องคอมพิวเตอร์ โดยการจำลอง (simulation) โดยใช้ข้อมูล (digital data) เป็นวัตถุดิบ จากนั้นจึงกลับมาวิจัยในห้อง ปฏิบัติการ (wet lab) เพื่อยืนยันผลลัพธ์ที่ได้จากการประเมินหรือ วิเคราะห์ผลจากข้อมูลเหล่านั้นอันเป็นการประหยัดทั้งเวลาและงบประมาณการวิจัย และประเมินผลข้อมูลที่ได้ จากการสืบค้นจากคอมพิวเตอร์ผ่านระบบเครือข่ายอินเตอร์เน็ตในการค้นหาหรือ ถ่ายโอนข้อมูลมาใช้ได้ไม่ว่าจะอยู่แห่งใดในโลก และทุกวันนี้ได้ถูกนำมาใช้ในการหาคำตอบหรือตอบคำถามทางด้านวิทยาศาสตร์ ชีวภาพในหลายรูปแบบ ชีวสารสนเทศศาสตร์เป็นศาสตร์ที่ใช้ความรู้จากคณิตศาสตร์ประยุกต์, สถิติศาสตร์, สารสนเทศศาสตร์, และวิทยาการคอมพิวเตอร์ เพื่อแก้ปัญหาทางชีววิทยา การศึกษา ชีวสารสนเทศศาสตร์ จะเกี่ยวข้องกับข้อมูลทางพันธุศาสตร์และอณูชีววิทยา เช่น ข้อมูลรหัสพันธุกรรม, ข้อมูลลำดับรหัสโปรตีน, ปริมาณชีวโมเลกุล (ระดับการแสดงออกของยีนต่าง ๆ) แต่ละชนิด (mRNA และโปรตีน), และข้อมูลหมายเหตุ (annotation data). โดยผู้ศึกษาวิจัย จะนำข้อมูลเหล่านี้ ไปใช้ในงานอย่างเช่น การจัดเรียงลำดับรหัสโปรตีน การจัดโครงสร้างโปรตีน การทำนายโครงสร้างโปรตีน การค้นหายีน หรือ การสร้างหุ่นจำลองของวิวัฒนาการ. เนื่องจากข้อมูลที่ใช้นั้นมีจำนวนมาก ทำให้ใช้พื้นที่จัดเก็บมากตาม และบ่อยครั้งที่ข้อมูลมีความซับซ้อน ทำให้ต้องใช้การประมวลผลมากขึ้นเช่นกัน การศึกษาด้านชีวสารสนเทศศาสตร์ จึงค้นหาเทคนิควิธีที่จะทำให้การจัดเก็บ สืบค้น และประมวลผลเหล่านั้น เป็นไปได้โดยสะดวก และมีประสิทธิภาพ

Bioinformatics เป็นคำย่อจากคำเต็มว่า Molecular Bioinformatics ซึ่งหมายถึงสหการของ อณูชีววิทยา (Molecular Biology) กับ สารสนเทศศาสตร์ (Informatics), ในวงวิชาการไทยมักเรียกชื่อทับศัพท์ว่า ไบโออินฟอร์เมติกส์ เดิมนั้นในการวิจัยบางเรื่องเรียกได้ว่าทำได้ยากมากหรือเรียกได้ว่าไม่ สามารถทำได้เลย แต่มาวันนี้ข้อมูลทางชีววิทยาที่ถูกเก็บในรูปของดิจิตอลที่มีความหลากหลาย เราสามารถใช้ Bioinformatics และโปรแกรมประยุกต์เพื่อหาความสัมพันธ์ของสารพันธุกรรมได้ ตัวอย่างเช่น การแสดงออกของยีนใดบนโครโมโซมมนุษย์ที่เกี่ยวข้องกับการเกิด มะเร็ง การเปลี่ยนแปลงของยีนใดที่เกี่ยวข้องกับโรคสมองเสื่อม, ยีนใดหรือกลุ่มใดที่เกี่ยวข้องกับกลิ่นหอมในข้าวหอมมะลิ ยีนใดที่เกี่ยว ข้องกับผลผลิตของพืชนั้น และ ยีนใดที่ป้องกันพืชจากศัตรูพืช ซึ่งเมื่อ ก่อนถือเป็นงานวิจัยที่ยากมาก แต่ปัจจุบันเพียงแค่คีย์ข้อมูลเข้าไป ก็จะได้ผลลัพธ์หรือคำตอบออกมาในเวลาอันรวดเร็ว ซึ่งคำตอบที่ได้นี้เองจะเป็นเสมือนตัวบ่งชี้แนวทางในการวิจัยให้มีทิศทางการศึกษาและค้นคว้าที่ชัดเจนและเจาะจงมากขึ้น ขจัดปัญหาการทำงานวิจัยในลักษณะเหวี่ยงแห อันจะประหยัดทั้งเวลาและงบประมาณการวิจัย นอกจากนี้ในอนาคต อันใกล้ Bioinformatics จะถูกนำไปประยุกต์ใช้อย่างกว้างขวางเช่น ถูกนำมาใช้ทำนายสุขภาพของแต่ละบุคคลโดยการวิเคราะห์ข้อมูลจีโนมของ บุคคลนั้น เช่น ตรวจหาสารพันธุกรรมหรือยีนที่เกี่ยวข้องกับการเกิดโรคใดโรคหนึ่ง เพื่อให้คนๆหนึ่งได้รู้ว่าตนมีความเสี่ยงต่อการเกิดโรคใดบ้าง เพื่อใช้เป็น แนวทางในการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมหรือวิถีการดำเนินชีวิต เช่น หากพบว่ามียีนที่ก่อให้เกิดโรคเบาหวานและหัวใจ บุคคลผู้นั้นสามารถปรับเปลี่ยนพฤติกรรมหรือหลีกเลี่ยงปัจจัยเสี่ยงต่างๆ เช่น ไม่รับประทานอาหารมีน้ำตาลหรือ ไขมันสูง ออกกำลังกายเป็นประจำ พยายามไม่เครียด และพบแพทย์เพื่อตรวจ เช็คร่างกายสม่ำเสมอ        ในกรณีที่บุคคลนั้นจากข้อมูลยีโนมพบว่ามีความเสี่ยงสูงที่จะเกิดมะเร็งปอดก็สามารถปรับตัวลดความเสี่ยงนั้นได้ เช่น ไม่สูบบุหรี่ และหลีกเลี่ยงจากมลพิษทางอากาศ เช่นไม่ประกอบอาชีพเป็นตำรวจจราจร หรือไม่ทำงานในโรงงาน ที่มีการใช้สารไอระเหยที่อาจก่อมะเร็งBioinformatics ยังนับเป็นโครงการความร่วมมือระหว่างประเทศทั่วโลก ที่ต้องการไขปริศนาของมนุษย์ โดยได้มีข้อกำหนดให้มีการจัดเก็บข้อมูลยีโนมและวิทยาศาสตร์ชีวภาพให้เป็นมาตรฐานเดียวกัน และสามารถเชื่อมโยงผ่านระบบเครือข่ายอินเตอร์เน็ตในการค้นหาหรือถ่ายโอนข้อมูลมาใช้ได้ไม่ว่าจะ อยู่แห่งใดในโลก และที่สำคัญโปรแกรม software ในการประมวลผลข้อมูลก็สามารถดาวน์โหลดมาใช้งานได้ฟรีจากอินเตอร์เน็ตด้วยเช่นกัน ซึ่งช่วยทำให้เข้าถึงข้อมูลได้อย่างเบ็ดเสร็จและรวดเร็ว ทั้งนี้เพื่อเป็นการส่งเสริม ให้คนทุกชาติทุกภาษาได้ใช้ประโยชน์อย่างแท้จริง เมื่อย้อนกลับมาดูประเทศไทยแล้ว แม้ว่าจะมีการใช้ Bioinformatics กันอย่างกว้างขวางในกลุ่มนักศึกษา และนักวิทยาศาสตร์ทางด้านชีววิทยาโมเลกุล เช่น ปัจจุบันนักศึกษาจะการทำวิจัยหรือการทดลองจากคอมพิวเตอร์แทนการทำวิจัยในห้องปฏิบัติการ (wet lab) เพียงอย่างเดียว ซึ่งทำให้ ประเด็นปัญหาในการวิจัยถูกกระชับให้แคบลงมา หลังจากนั้นค่อยไปทำวิจัยในห้อง ปฏิบัติการเพื่อยืนยันคำตอบที่ได้จากการทดลองด้วยคอมพิวเตอร์

ทฤษฎีและแนวคิดที่เกี่ยวข้อง
ชีววิทยา
จุลชีววิทยา
ความหลากหลายทางชีวภาพ
การวัดขนาดของความหลากหลายทางชีวภาพ
บทสรุปและวิเคราะห์

แชร์ให้เพื่อนสิ แชร์ให้เพื่อนได้ แชร์ให้เพื่อนเลย

บ้านจอมยุทธ [เมนูหลัก]


บ้านจอมยุทธ : สร้างเมื่อ สิงหาคม 2543 วิธีใช้: อ่านเพื่อประเทืองปัญญา สรรพคุณ : แก้โง่คำแนะนำ : ควรเก็บไว้ใน Favorite หรือ ตั้งเป็นหน้าแรก | วัตถุประสงค์ |นโยบายความเป็นส่วนตัว | ติดต่อเว็บมาสเตอร์ : baanjomyut@yahoo.com : facebook