บ้านจอมยุทธ [เมนูหลัก]

[ ปิด ] ⇛ หน้าบ้าน ⇛ ห้องสมุด ⇛ ห้องร้อยบุปผา ⇛ ห้องนิจนิรันดร์ ⇛ หอพระไตร ⇛ สะพายเป้ แบกกล้อง ท่องโลก ⇛ ชุมนุมจอมยุทธ ⇛ e-book ⇛ สมุดเยี่ยม

ค้นหาข้อมูลจากบ้านจอมยุทธ คลิก!

ขนบธรรมเนียม ประเพณี วัฒนธรรม อารยธรรม >>

ไทแสก

10

พิธีสะเดาะเคราะห์

จะทำเมื่อเจ็บป่วยมีลางร้ายและฝันร้าย เป็นการสงเคราะห์ไปจากตัว จะได้ปราศจากโรคภัยไข้เจ็บโดยมีหมอสะเดาะเคราะห์ ทำหน้าที่สวดหรทอเป็นพระภิกษุสงฆ์ทำหน้าที่สวด

อุปกรณ์ประกอบพิธีสะเดาะเคราะห์
ทำกระทง สี่เหลี่ยมทำด้วยเปลือกกล้วย สามารถวางรอยน้ำได้ทำธงเท่ากับอายุของคนสะเดาะเคราะห์ปักประดับที่กระทงสี่เหลี่ยม หรือว่างนอนไว้ในกระทง ถ้าจำนวนมากเครื่องบูชาประกอบด้วย ข้าวดำ ข้าวขาว ข้าวแดง อาหารหวาน อาหารคาว รวมทั้งน้ำให้จัดครบเก้าอย่างวาดหุ่นตัดเป้นรูปหุ่นโดยใช้เปลืกกล้วยเป็นสัญลักษณ์แทนคน ที่สะเดาะเคราะห์ในกระทงอาจมีเงินหรือสิ่งของที่แทนสัญลักษณ์ของผู้สะเดาะเคราะห์ เช่นของใช้เล็กน้อย ๆ และที่ขาดไม่ได้คือฝ้ายผูกข้อมือ ฝ้ายทำพิธีโค้งพันรอบ ๆ กระทง พิธีจุดธูปเทียนหมอสวดจะเป็นผู้สวด และทำพิธีบางครั้งมีการแระพรมน้ำมนต์

การแสดงบั้งขึ้นในพิธีงานศพ
เป็นการละเล่นของชาวไทแสกในขณะที่กำลังเผาศพอุปกรณ์ มี ไม้ไผ่สามปล้องที่เป็นไม้รอง ไม้คานหามศพ ถ่านเผาศพสามก้อน คืบใส่ในปล้องไม้ไผ่มีหมอปลุกแสก 1 คน คนที่ทำพิธีปลุกเสกแล้วให้ผู้ชายสองคนบั้งไม้ไผ่ลง ถ้าดวงไม่สมพงษ์กัน บั้งไม้ไผ่จะตันไม่ขึ้น ต้องเปลี่ยนคู่ใหม่ถ้าดวงสมพงษ์กันแล้วให้หมอปลุกเสกอีกครั้ง จึงจะสามารถตันบั้งไม้ไผ่ขึ้นพร้อมกันได้

พิธีล็องข่วง (พิธีลงข่วง)

เป็นพิธีที่หนุ่มชาวไทแสกนิยมรวมกลุ่มกัน ในเวลาเย็นหรือเวลาพลบค่ำ รวมกลุ่มกัน ยกเป็นขบวน มีการร้องรำทำเพลงไปบ้านสาวชาวไทแสกที่หมายปอง อุปกรณ์ดนตรีที่ใช้ประกอบในการร่วมขบวนประกอบไปด้วย กลองเลง ร้องฉิ่ง เพื่อไปจีบสาวที่กำลังทำงานบ้าน หลังจากที่รับประทานอาหารเย็นเสร็จ เช่น สาว ๆ อาจจะนิ่ง เข็นฝ้าย นั่งต่ำหูก นั่งดีดฝ้าย ตักข้าว หรือทำงานบ้านอื่น ๆ หนุ่มชาวไทแสก อาจจะมาช่วยสาวสาวทำงานเมื่อเวลาพอสมควรก็จะพากันกลับบ้าน พิธีลงบ่วงนี้หนุ่มสาวมักจะรวมกันในเทศกาลงานพิธีบุญต่าง ๆ จะมีประเพณีการ สร้างตูบหรือที่พักชั่วคราว ให้สาว ๆ ที่อยู่ต่างบ้านหรือหมู่บ้านเดียวกันมานั่งพักผ่อน พักนอนแล้วหนุ่ม ๆ ชาวไทแสก ก็จะพากันลงข่วง ตีกลองเลงร้องจะรำทำเพลง และตูบเพื่อไปจีบสาว ส่วนมากจะมีการก่อกองไฟ และจุดขี้ไต้ขณะนั่งจีบสาว



พิธีเหลี่ยงมาง หรือพิธีเลี้ยงผี

การจัดการทำพิธีนี้ขึ้นเพื่อเป็นสิริมงคลแก่ชีวิต เพื่อให้ทุกคนในหมู่บ้านอยู่เย็นเป็นสุข ยึดถือกันมาแต่โบราณกาล ผู้ประกอบพิธีกรรม คือคุณยายเถิม ซึ่งเป็นผู้สืบทอดประเพณีนี้มาจากบรรพบุรุษ และเชื่อกันว่า ถ้าไม่ทำพิธีนี้ก็จะมีอันเป็นไป การทำพิธีเริ่มในเดือน 4 ขึ้น 4 ค่ำ

เครื่องใช้ในการประกอบพิธีกรรมได้แก่ มะพร้าวอ่อน 2 ลูก บายศรี 1คู่ อาหารหวานได้แก่ น้ำตาล ขนม เหล้าขาว 1 ขวด เงิน 12 บาท (ค่าคาย) ไข่ไก่ 1 ฟอง ข้าวสาร เทียน ดอกไม้ และฝ่าย 1 ม้วน พันไว้รอบ ๆ ถ้วย

เริ่มพิธีกรรมโดยเชิญ เจ้าหมิ่นหัวดอนมาเข้าทรง ขณะเข้าทรงจะมีการฟ้องง้าว (ดาบโบราณ) เล่นน้ำ เล่นแข่งเรือ (เรือกีบ) ผู้ที่ใกล้ชิดหรือญาติพี่น้องสามารถสอบถามเรื่องราวที่อยากรู้ เรื่องต้องตัดสินใจหลังแข่งเรือกีบเจ้าหมื่นหัวดอนจะออกจากร่างทรง

พิธีกิ๊บบร่องไหม้ถ้วน (พิธีสงกรานต์)

วันขึ้น 15 ค่ำ เดือน 5 จะพร้อมกันที่วัดทำพิธีอัญเชิญพระพุทธรูป 5 องค์ ลงสร้างที่อุปสงค์ เวลา12.00 น. ทุกคนจัดน้ำหอมใส่ลงขันเพื่อมาสรงโดยเทลงที่รางไม้เป็นรูปพญานาค กล่าวอธิษฐานตามใจชอบต่อจากนั้นก็เล่นสาดน้ำกันระหว่างหนุ่มสาว และได้นิมนต์พระสงฆ์สามเณร ลงมานั่งที่เก้าอี้ ชาวบ้านจะสรงน้ำที่มือพระสงฆ์ และบางทีก็เทสรงท่านทั้งตัวไปเลย (จัดสรงให้ได้ 15 วัน)

เวลา 15.00 น. กลุ่มหนุ่มสาวเด็กพากันไปเก็บดอกไม้ที่มีอยู่ตามธรรมชาติเช่นดอกมันปลา ดอกคูณ ดอกกากะเลา ดอกสะหมั่ง รูปขบวนจะตีกลองร่องรำทำเพลงำด้วยโดยมรสามเณรน้อยนำหน้าไปเก็บดอกไม้ป่ามาคนละกำมือทุกคน พอสมควรแล้วก็นำไปเหน็บไว้รอบตาข่ายหอสรง และวางไว้ตรงหน้าพระพุทธรูปเป็นกองใหญ่ กราบ 3 หน อธิษฐาน และพากันกลับ บางครั้งมีการเล่นสนุกสนานหยอกล้อกันระหว่างหนุ่มสาว เช่น เล่นโคลนแข่งขันเป็นเสาที่ทาด้วยโคลนใครปืนได้สูง และอยู่ที่เสานานจะเป็นผู้ชนะตอนเย็นก็จะมาเที่ยวงานวัด ตามที่มีบุญประจำปีในวันสงกรานต์ส่วนมากมักจะเป็นร่าง หรือชมการละเล่นต่าง ๆ

พิธีผูกเสี่ยว (โลก่อนเก๋น)

จากความรักใคร่ชอบพอ หรือมีความเข้าใจกันได้ในหลาย ๆ ด้านหรือถูกชะตากัน ในเพศเดียวกัน หรือต่างเพศกัน หรือบางกรณี อาจเกิดจากการเที่ยวในเทศกาลต่าง ๆ เกิดความเข้าใจผิดกัน ทะเลาะชกต่อย ตีกัน เมื่อปรับความเข้าใจกันได้ และเกิดถูกชะตากันก็ผูกเสี่ยวกัน โดยจัดฝ้ายผูกแขน แล้วทำพิธีต่อหน้าผู้ใหญ่สาบานกันว่าไม่ทะเลาะกันอีกต่อไป หรือจัดพิธีให้ใหญ่ขึ้นโดย ทำพิธีสู่ขวัญ มีญาติพี่น้อง แขก มาเป็นพยาน อุปกรณ์ประกอบการบายศรีมีดังนี้ เหล้าขาว ไก่ต้ม ฝ้าย หมากพลู พริก ขนม มะเขือข้าวเหนียว เมื่อทำพิธีผูกเสี่ยวเสร็จแล้วก็จะมีการฉลองโดยร่วมกันดื่มเหล้า ร้องนำ ทำเพลงโดยตีกลอง เป่าแคน เป็นที่สนุกสนาน

อ่านหน้าถัดไป >>>

แชร์ให้เพื่อนสิ แชร์ให้เพื่อนได้ แชร์ให้เพื่อนเลย

บ้านจอมยุทธ [เมนูหลัก]


บ้านจอมยุทธ : สร้างเมื่อ สิงหาคม 2543 วิธีใช้: อ่านเพื่อประเทืองปัญญา สรรพคุณ : แก้โง่คำแนะนำ : ควรเก็บไว้ใน Favorite หรือ ตั้งเป็นหน้าแรก | วัตถุประสงค์ |นโยบายความเป็นส่วนตัว | ติดต่อเว็บมาสเตอร์ : baanjomyut@yahoo.com : facebook