Baanjomyut.com ☰

ห้องสมุดบ้านจอมยุทธ

[ X ] ⇛ หน้าแรก ⇛ ความรู้ทั่วไป ⇛ ปรัชญา ⇛ ศาสนา ความเชื่อ ⇛ สังคมศาสตร์ ⇛ ขนบธรรมเนียม วัฒนธรรม ⇛ วิทยาศาสตร์ ⇛ เทคโนโลยี เกษตรศาสตร์ ⇛ ศิลปกรรม ⇛ ประวัติศาสตร์ ภูมิศาสตร์ ⇛ วรรณกรรม สำนวน โวหาร ⇛ สุขภาพ อาหารและยา

ค้นหาข้อมูลจากบ้านจอมยุทธ คลิก!

ปรัชญา อภิปรัชญา ญาณวิทยา จิตวิทยา ตรรกศาสตร์ >>

ปรัชญา

ปรัชญากับศาสนา

คำถามอีกคำถามหนึ่งที่เรามักมีผู้ถามคือ คำถามที่ว่าปรัชญาและศาสนามีความสัมพันธ์กันอย่างไร? บางคนเข้าใจว่าศาสตร์ทั้งสองแยกออกจากกันไม่ได้ จึงชอบกล่าวถึงปรัชญาและศาสนาควบคู่กันไป บางครั้งก็ถึงกับใช้เป็นคำพ้องของกันและกัน

จากการศึกษาประวัติศาสตร์ศาสนาและประวัติศาสตร์ปรัชญา เราพบว่าศาสนาเกิดก่อนปรัชญา และมีแหล่งที่มาไม่เหมือนกัน เช่นศาสนาเกิดจากความกลัวและเป็นเรื่องของจิต-วิญญาณ แต่ปรัชญาเกิดจากความอยากรู้อยากเห็นและเป็นเรื่องของการใช้เหตุผลหาความจริง ดังนั้นศาสนาและปรัชญาต่างก็มีเอกลักษณ์ประจำตัวคนละอย่าง ในประเทศกรีซโบราณที่เป็นบ่อเกิดของ อารยธรรมตะวันตก ปรัชญาเกิดขึ้นเมื่อปัญญาชนไม่พอใจคำอธิบายของศาสนาเกี่ยวกับโลกและชีวิตโดยการอ้างอิงอำนาจของเทพเจ้าหรือพลังเหนือธรรมชาติและพยายามหาคำอธิบายใหม่ที่มีเหตุมีผล พัฒนาการของปรัชญาเริ่มจากงานของโสเครตีสและขึ้นสู่ระดับสูงสุดในสมัยของเพลโตและอริสโตเติล

พัฒนาการของปรัชญาในสมัยต่อมาทำให้ปรัชญาเผชิญหน้ากับศาสนาคริสต์ที่มีอิทธิพลเพิ่มขึ้นเรื่อยๆ และโดยเหตุที่ศาสนาคริสต์เป็นศาสนาแห่งศรัทธาและปรัชญาเป็นเรื่องของการใช้เหตุผล วิเคราะห์และวิพากษ์ ดังนั้นในระยะแรกคริสตศาสนาจึงมองดูปรัชญาในแง่ลบ บางครั้งถึงกับถือว่าปรัชญาเป็นศัตรูของศาสนาคริสต์ แต่ไม่ว่าศาสนาจะมีทัศนคติอย่างไรต่อปรัชญา ความนิยมศึกษาปรัชญาก็ไม่ได้เสื่อมไปในสมัยกลางของยุโรปนักวิชาการศาสนาคริสต์แก้ปัญหาการเผชิญหน้าระหว่างปรัชญาและศาสนาด้วยการนำปรัชญาของเพลโตและอริสโตเติลซึ่งเป็นที่นิยมชมชอบของปัญญาชนในสมัยนั้น มาบูรณาการเข้ากับคำสอนในศาสนาคริสต์ เพื่อให้ศาสนานี้มีเหตุผลสนับสนุนศรัทธา การใช้ปรัชญาอธิบายคำสอนศาสนาในกรอบของศรัทธา มีผลให้ปรัชญาและศาสนาผสมกลมกลืนเข้าด้วยกัน และการศึกษาศาสนาคริสต์เชิงปรัชญาเป็นสิ่งเป็นไปได้ นักศาสนา-นักปรัชญาชาวคริสเตียนที่ทำเรื่องนี้ได้สำเร็จและเป็นแรงบันดาลใจให้ผู้อื่นทำตามต่อมา คือเซนท์ออกัสติน และเซนท์ทอมมัส อะไควนัส การใช้เหตุผล (ปรัชญา)ในกรอบของศรัทธา ทำให้นักศาสนาสามารถพิสูจน์ด้วยเหตุผลได้ว่าพระเจ้าของศาสนาคริสต์นั้นมีอยู่จริง เพื่อสนับสนุนความเชื่อเรื่องพระเจ้าของชาวคริสเตียนและเพื่อดึงดูดปัญญาชนให้หันมาหาศาสนาคริสต์ให้มากขึ้น

 

ปรัชญาเข้าไปเกี่ยวกับกับศาสนาอีกครั้งหนึ่ง เมื่อนักปรัชญาสนใจวิเคราะห์และวิพากษ์ศาสนาในมุมมองของเหตุผลเพื่อให้ศาสนิกชนมองเห็น “เหตุผล” ที่อยู่ในคำสอนทางศาสนาและคนทั่วไปอาจมองไม่เห็น และเพื่อนำคำสอนต่างๆ มาร้อยรัดเข้าด้วยกันให้เป็นระบบความคิดเพื่อประโยชน์ของการศึกษาหาความรู้ การทำหน้าที่นี้ ทำให้ปรัชญาช่วยให้ศรัทธาทางศาสนามีเหตุผลมากขึ้น ส่วนประโยชน์ตอบแทนที่ปรัชญาได้รับจากการไปเกี่ยวข้องกับศาสนา คือการเพิ่มเนื้อหาสาระของปรัชญาให้มีมิติทางศาสนาหรือทางจิต-วิญญาณของมนุษย์มากขึ้น

ปรัชญาและนักปรัชญา
ปรัชญากับวิทยาศาสตร์
ปรัชญากับศาสนา
ปรัชญากับพุทธศาสนา
 

แชร์ให้เพื่อนสิ แชร์ให้เพื่อนได้ แชร์ให้เพื่อนเลย


บ้านจอมยุทธ : สร้างเมื่อ สิงหาคม 2543 วิธีใช้: อ่านเพื่อประเทืองปัญญา | วัตถุประสงค์ | ติดต่อ : baanjomyut@yahoo.com