ปรัชญา อภิปรัชญา ญาณวิทยา จิตวิทยา ตรรกศาสตร์ >>

อรรถศาสตร์ของจาณักยะ

ศาสตร์ที่สำคัญในอรรถศาสตร์

เนื้อหาส่วนใหญ่ในอรรถศาสตร์จะเกี่ยวข้องกับปัญหาในการปกครอง โดยจาณักยะได้กล่าวไว้ว่าในอรรถศาสตร์มีศาสตร์ที่สำคัญอยู่ทั้งหมด 4 ประการได้แก่

1. ปรัชญา(Anvikshaki)หรือตรรกวิทยา
   - เป็นเสมือนดวงประทีปและกุญแจที่จะนำไปสู่ความเข้าใจที่ถูกต้องของศาสตร์ทั้งปวงซึ่งจะช่วยพัฒนาสติปัญญาและอุปนิสัยของมนุษย์
   - เป็นสิ่งที่มีคุณประโยชน์อย่างสูงสุดแก่โลก เพราะทำให้จิตแน่วแน่และมั่นคงในยามทุกข์และยามสุข
   
2. พระเวท (Vedas) เป็นสิ่งที่มีประโยชน์ที่สุด เพราะเป็นสิ่งที่กำหนดหน้าต่างๆของบุคคลในวรรณะทั้งสี่ ตลอดจนขั้นตอน4ประการของมนุษย์ต้องเป็นไปตามที่พระเวทกำหนดไว้
   
3. เศรษฐศาสตร์ (Varta) เป็นศาสตร์ที่ประกอบด้วยเกษตรกรรมการปศุสัตว์และการค้า ซึ่งทั้งหมดทำให้เกิดธัญญาหารและความอุดมสมบูรณ์แก่สังคม
   
4. ศาสตร์แห่งการปกครอง (Dandaniti) ถือเป็นรากฐานของศาสตร์ทั้งปวง เรียกได้ว่าเป็นศาสตร์แห่งการลงโทษทัณฑ์ผู้กระทำผิดของผู้ปกครอง

จาณักยะกล่าวไว้ว่า”ทิศทางแห่งพัฒนาการของโลกต้องขึ้นอยู่กับศาสตร์แห่งการปกครอง”เหตุผลนี้คือ ถึงแม้ว่าการลงโทษอาจจะไม่ถูกต้อง รุนแรงหรือหย่อนเกินไป แต่ยังดีกว่าการที่ไม่มีการลงโทษเอาผิดเลย เพราะจะทำให้เกิดความไม่เป็นระเบียบเรียบร้อยขึ้น

ในการลงโทษตามวัตถุประสงค์ในคัมภีร์พระเวทนั้นจะต้องทำโดยการพิจารณาที่ถูกต้องจากผู้ปกครอง ซึ่งตัวผู้ปกครองจะต้องมีคุณสมบัติอย่างน้อย 2 ประการขึ้นไปเช่น ต้องมีความรู้ในศาสตร์อื่นๆเพื่อการพิจารณาที่สมควร และจะต้องมีความสามารถในการควบคุมกิเลสของตนเองด้วย

จากความจริงที่ว่าผู้เขียนอรรถศาสตร์เป็นพราหมณ์นี้หมายความว่าผู้เขียนยอมรับในหลักทางจักรวาลวิทยาและระบบสังคมที่มีรากฐานอยู่บนศาสนาพราหมณ์ในหลักปุรุษารถะหรือประโยชน์ 4 ไว้สัมพันธ์กับอาศรม 4 คือการดำเนินชีวิตที่ดีของมนุษย์มุ่งประโยชน์ดังต่อไปนี้คือ

1. ธรรมะ คือ การปฏิบัติธรรมะตามความถูกต้อง
2. อรรถะ คือ การแสวงหาสิ่งซึ่งจำเป็นสำหรับการตอบสนองต่อความต้องการทางวัตถุหรือสิ่งจำเป็นอื่นๆในชีวิต
3. กามะ คือ การแสวงหาความสุขจากความปรารถนาในความรักอันเป็นเรื่องของธรรมชาติ
4. โมกษะ คือ การแสวงหาความหลุดพ้นจากความปรารถนาในโลกนี้เพื่อความสุขในโลกหน้า

โดยสังคมอินเดียได้แบ่งสังคมออกเป็นสี่วรรณะ คือ พราหมณ์ กษัตริย์ แพศย์ ศูทร ซึ่งแต่ละคนต้องปฏิบัติตามที่วรรณะตนกำหนดอย่างเคร่งครัด

รัฐ

ภาระหน้าที่ของรัฐในอรรถศาสตร์ครอบคลุมชีวิตของมนุษย์ทั้งหมดไม่ว่าจะเป็นด้านสังคม เศรษฐกิจ และศาสนา สำหรับจาณักยะนั้นรัฐเป็นสถาบันที่มีความจำเป็นอย่างยิ่งหากต้องการที่จะชีวิตให้สอดคล้องกับหน้าที่หรือความถูกต้องตามทำนองคลองธรรม หากไม่ต้องการที่จะใช้ชีวิตอยู่ในการปกครองแบบอนาธิปไตย

องค์ประกอบของรัฐ เรียงตามลำดับความสำคัญดังต่อไปนี้

1. กษัตริย์(Swami)
2. มุขมนตรี(Amatya)
3. ประชาชนหรือประเทศ(Janapada)
4. ป้อมปราการ(Durga)
5. พระคลัง(Kosa)
6. กองทัพ(Danda)
7. พันธมิตรหรือศัตรู(Satru)

จาณักยะให้ความสำคัญกับกษัตริย์ที่สุด เพราะหากกษัตริย์มีคุณสมบัติที่ดีอย่างพอเพียงแล้วจะสามารถทำให้องค์ประกอบอื่นๆ มีคุณสมบัติที่ดีเหล่านั้นได้ด้วย กล่าวได้ว่าในขณะที่รัฐประกอบด้วยองค์ประกอบทั้ง 7 แต่องค์ประกอบเหล่านั้นสามารถลดลงมาได้เพียงส่วนเดียวได้ คือ กษัตริย์ เพราะ องค์ประกอบที่เหลือล้วนแต่จะต้องขึ้นกับกษัตริย์ทั้งสิ้น

ความสำคัญของกษัตริย์นั้นอาจเห็นได้เมื่อพิจารณาถึงเรื่อง “ความยุติธรรม” เพราะกษัตริย์ถือได้ว่าเป็น “ต้นตอแห่งความยุติธรรม” แต่เฉพาะต่อเมื่อพระองค์ปฏิบัติตามหน้าที่ของพระองค์และตามกฎแห่งธรรมอย่างเหมาะสมเท่านั้น

แม้อรรถศาสตร์จะยอมรับรูปแบบของการปกครองโดยกษัตริย์ แต่ไม่ได้หมายความว่าจะไม่ยอมรับรูปแบบการปกครองอื่น แต่เป็นที่ประจักษ์ชัดว่าจาณักยะนั้นเป็นผู้สนับสนุนการปกครองโดยกษัตริย์

รัฐในอุดมคติของจาณักยะนั้นดูเหมือนจะได้แก่อาณาจักรที่ยิ่งใหญ่มีการขยายตัวและเติบโตอยู่ตลอดเวลา รัฐจะต้องมีความสามารถเอาชนะเหนือศัตรูว่าเป็นเงื่อนไขหลักก่อนที่รัฐนั้นๆจะสามารถพัฒนาและมีชีวิตที่ดีได้

» ประวัติของจาณักยะ

» ความหมายอรรถศาสตร์

» ศาสตร์ที่สำคัญในอรรถศาสตร์

» นโยบายต่างประเทศในอรรถศาสตร์

» การศึกษาของกษัตริย์

» ธรรมชาติของมนุษย์

» บทวิพากษ์อรรถศาสตร์

» บทสรุปของอรรถศาสตร์