สังคมศาสตร์ รัฐศาสตร์ การเมือง เศรษฐศาสตร์ >>

แนวความคิดว่าด้วยรัฐ

ชุมชนทางการเมืองในอดีต
พัฒนาการสู่ความเป็นรัฐสมัยใหม่
กำเนิดของรัฐ
องค์ประกอบของรัฐสมัยใหม่
การรับรองรัฐ
รูปของรัฐ (Form of State)
ชาตินิยมหรือความเป็นรัฐชาติ (Nationalism and Nation State)

รูปของรัฐ (Form of State)

รูปของรัฐ ใช้เกณฑ์รูปของรัฐบาล แบ่งออกเป็น 2 รูปแบบ คือ

1. รัฐเดี่ยว (Unity State) รัฐส่วนใหญ่ในโลกเป็นรัฐเดี่ยว เช่น ไทย สวีเดน ญี่ปุ่น ฝรั่งเศส จีน สหราชอาณาจักร (อังกฤษ) ฯลฯ มีรูปแบบที่รัฐบาลกลางมีอำนาจสูงสุด ดำเนินการตามเจตนารมณ์และอำนาจหน้าที่ของรัฐ ตัวแทนในภูมิภาคต้องมาจากรัฐบาลกลาง เช่น ผู้ว่าราชการจังหวัด นายอำเภอ ตำรวจ ข้าราชการในท้องถิ่นต่างๆ พิจารณาดูจากประวัติศาสตร์จะเห็นได้ว่าเดิมประเทศรัฐเดี่ยวจะมีการขยายอาณาเขตด้วยการรุกราน บังคับ แต่อาจจะมีการแบ่งอำนาจในท้องถิ่นปกครองตัวเองได้ตามที่รัฐบาลเห็นสมควร

2. รัฐรวม (Composite State) เมื่อพิจารณาจากประวัติศาสตร์นั้น รัฐรวมจะเกิดจากการรวมตัวของแว่นแคว้นต่างๆ เข้าด้วยกันโดยความสมัครใจ ไม่มีการบังคับขู่เข็ญ การเข้ามาร่วมกันนั้นเป็นเรื่องของผลประโยชน์ร่วมกันอย่างชัดแจ้ง ทั้งนี้อาจจะเกิดจากการที่มีการเรียกร้องหรือก่อกบฏของท้องถิ่นต่างๆ ที่ต้องการปกครองตัวเองในรัฐเดี่ยวต่างๆ ก็อาจจะมีการยินยอมให้บางส่วนมีสิทธิในการปกครองตัวเอง จัดให้เป็นเขตปกครองตนเอง (Autonomous) โดยการจัดให้มีรัฐสภาได้เป็นเอกเทศ เรียกวิธีการนี้ว่า Devolution

 

ตัวอย่างที่ดีสำหรับประเทศที่มีลักษณะเป็นรัฐรวม ได้แก่ สหรัฐอเมริกา แคนาดา ออสเตรเลีย ซึ่งมีรัฐบาลเป็นสองระดับ คือ รัฐบาลกลางกับรัฐบาลมลรัฐ (หรือ แคว้น, มณฑล ก็ได้ตามแต่จะเรียก) คือ ให้รัฐบาลกลางมีอำนาจอธิปไตยในส่วนที่เป็นกิจการเกี่ยวเนื่องกับประโยชน์ของประเทศเป็นส่วนรวม เช่น การป้องกันประเทศ การประกาศสงคราม ทำสนธิสัญญากับประเทศอื่นๆ อำนาจในการดูแลควบคุมเงินตราของประเทศ การติดต่อกับนานาประเทศในการแต่งตั้งตัวแทนของประเทศในฐานะทูต ส่วนรัฐบาลระดับมลรัฐจะมีอำนาจอธิปไตยภายในเขตแดนมลรัฐของตนเองอย่างเต็มที่ กล่าวคือ มีอำนาจนิติบัญญัติ อำนาจบริหาร และอำนาจตุลาการโดยรัฐบาลกลางจะยุ่งเกี่ยวหรือแทรกแซงไม่ได้ หน้าที่ของรัฐบาลมักจะเกี่ยวข้องกับ การศึกษา การเทศบาล ส่วนถ้าเป็นปัญหาระหว่างมลรัฐจะเป็นอำนาจของรัฐบาลกลาง

ดังนั้น ลักษณะที่เป็นรัฐบาลซ้อน (Dual Government) นี้ ต่างเป็นอิสระไม่ขึ้นต่อกัน มีการแบ่งแยกอำนาจอย่างชัดเจน และมีการกำหนดว่าเรื่องใดเป็นเรื่องของรัฐบาลท้องถิ่น และเรื่องใดมีผลต่อส่วนรวมหรือทั้งประเทศ ก็จะเป็นเรื่องรัฐบาลกลาง

 

แชร์ให้เพื่อนสิ แชร์ให้เพื่อนได้ แชร์ให้เพื่อนเลย

ข้อเขียน-บทความ »

» จินตนา แก้วขาว กราบเธอที่ดวงใจ
» ทะริด ตะนาวศรี คนไทยที่ถูกลืม
» ปู่เย็น ณ สะพานลำใย แห่งลุ่มแม่น้ำเพชรบุรี

» จอมยุทธ แห่งบ้านจอมยุทธ (รวมงานเขียน)
» ฉายเดี่ยว (รวมงานเขียน)
» งูเขียว หางบอบช้ำ (รวมงานเขียน)

» ตีหัวเข้าบ้าน ตะคอกโลก ตีหัวหมา
» ผายลมนี้มีผลย้อนหลัง
» ได้แต่หวังว่า เราจะอยู่ร่วมกันได้บนโลกที่เปรียบเสมือนบ้านของเราใบนี้ ด้วยความรู้สึกที่ดีประดุจดั่งกินข้าวจากหม้อเดียวกัน

» ขอเป็นตาแก่ขี้บ่นในหัวใจเธอ
» เมื่อคนขับรถปลอมตัวไปเล่นหุ้น (บันทึกการเล่นสด)

นิยาย-เรื่องสั้น »

» ตำนานบันลือโลก
» บันทึกทรราชย์
» ผมเกือบได้เป็นนักแต่งเพลงชื่อดังเสียแล้ว
» ชีวิตเริ่มต้นอีกครั้งหลังเกษียณ
» แสนยานุภาพแห่งการรอคอย

สติ๊กเกอร์ไลน์
-สนับสนุนผลงาน
รายได้สมทบทุนยังชีพหลังเกษียณ-