Baanjomyut.com ☰

ห้องสมุดบ้านจอมยุทธ

[ X ] ⇛ หน้าแรก ⇛ ความรู้ทั่วไป ⇛ ปรัชญา ⇛ ศาสนา ความเชื่อ ⇛ สังคมศาสตร์ ⇛ ขนบธรรมเนียม วัฒนธรรม ⇛ วิทยาศาสตร์ ⇛ เทคโนโลยี เกษตรศาสตร์ ⇛ ศิลปกรรม ⇛ ประวัติศาสตร์ ภูมิศาสตร์ ⇛ วรรณกรรม สำนวน โวหาร ⇛ สุขภาพ อาหารและยา

ค้นหาข้อมูลจากบ้านจอมยุทธ คลิก!

ปรัชญา อภิปรัชญา ญาณวิทยา จิตวิทยา ตรรกศาสตร์ >>

อภิปรัชญา

นิยามคำอภิปรัชญาตามทรรศนะตะวันตก
อภิปรัชญากับศาสนา
อภิปรัชญากับวิทยาศาสตร์
อภิปรัชญา คือ บทสังเคราะห์ข้อยุติของศาสตร์ทั้งหลาย

นิยามคำอภิปรัชญาตามทรรศนะตะวันตก

นักปรัชญาหลายท่าน ได้แสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับความหมายของอภิปรัชญาไว้ต่าง ๆ กัน จึงขอนำมาเสนอไว้ ณ ที่นี้เฉพาะทรรศนะที่น่าสนใจ ดังนี้

โดยทั่วไปถือกันว่า อภิปรัชญาเป็นสาขาหนึ่งของปรัชญา ว่าด้วยปัญหาพื้นฐานเกี่ยวกับสภาพของโลก และฐานะของมนุษย์ แต่มีผู้ทักว่า บทนิยามนี้กว้างเกินไป เพราะปรัชญาเองก็อาจนิยามเช่นนี้ได้ด้วย แล้วเสนอบทนิยามที่แคบกว่านี้ว่า อภิปรัชญา คือ การศึกษาเรื่องภาวะหรือสัต และความมีอยู่ คือ ศึกษาถึงภาวะทั่วไปอย่างใดอย่างหนึ่งของสิ่งทั้งหลาย นอกเหนือไปจากที่วิทยาศาสตร์แต่ละสาขาศึกษาได้  ตามประวัติของปรัชญาตะวันตก ปรากฏว่า บางครั้งอภิปรัชญากล่าวหาว่าเป็นนักขี้สงสัย หรือถูกปรับปรำว่าเป็นการศึกษาปัญหาไร้ประโยชน์ และหาสาระอะไรไม่ได้เลยทีเดียว

คานต์ เคยแสดงความคิดเห็นไว้ว่าอภิปรัชญา คือ การศึกษาทางวิภาษวิธี และกลลวง หนังสือ Critique of Pure Reason ของท่านถือเอาเรื่องการวิพากษ์อภิปรัชญา และ กลลวงของอภิปรัชญาเป็นเรื่องสำคัญที่สุด

ในช่วงเวลา 10 ปี นับจาก พ.ศ. 2470 ถึง 2480 ปรัชญาของอังกฤษและอเมริกา ได้รับอิทธิพลเป็นอย่างมากจากปฏิฐานนิยม จึงถือว่าอภิปรัชญาไม่ใช่การศึกษาที่ถูกต้อง

 

ในช่วงเวลา 10 ปี นับจาก พ.ศ. 2490 ถึง 2500 บรรยากาศของอภิปรัชญาค่อยดีขึ้นบ้างถึงแม้ว่าในอังกฤษ ยังมีทฤษฎีใหม่ ๆ หลายทฤษฎี ต่างถือว่า ปัญหาทางอภิปรัชญาเป็นปัญหาอันดับรอง คือไม่ใช่ปัญหาอันดับแรก เช่น ทฤษฎีเหล่านี้จะถามกันว่า ข้อความของอภิปรัชญา เป็นข้อความชนิดไหน ไม่ใช่ถามว่า อภิปรัชญาคืออะไร

นักปรัชญาของออกซฟอร์ดบางคน ได้โจมตีในเรื่องภาษาของอภิปรัชญาไว้หนักกว่านี้เสียอีก เช่น สตรอว์สัน กล่าวเตือนความจำของเราไว้ว่า มีปทารถะ และมโนภาพ จำนวนมากที่ไม่เปลี่ยนแปลงลักษณะหลักมูลส่วนใหญ่แต่อย่างใดเลยท่านผู้นี้ชี้ให้เห็นว่า อภิปรัชญาพรรณนา กับการศึกษาลักษณะทั่วไปของโครงสร้างทางมโนภาพเป็นอย่างเดียวกัน

แม้ว่าอิทธิพลของปฏิฐานนิยม แห่งพุทธศตวรรษที่ 24 ซึ่งเป็นปฏิปักษ์ต่ออภิปรัชญาจะยังมีอยู่ก็ตาม แต่อภิปรัชญาก็หาได้เลือนหายไปจากความนิยมของคนในภาคพื้นยุโรปไม่ ยิ่งไปกว่านั้น ความแพร่หลายของปรากฏการณ์วิทยาและเอกซิสเตนซียลิสม์ในสมัยนี้ก็ยังได้ช่วยบำรุงให้อภิปรัชญามีเกียรติภูมิสูงขึ้นพอสมควรในบัณฑิตยสถานของฝรั่งเศสและของเยอรมนีมาจนบัดนี้

ทรรศนะเปรียบเทียบ

เนื่องจากคำอภิปรัชญามีความหมายหลายนัย นัยหนึ่งอาจทำให้เห็นว่าอภิปรัชญาไร้สาระ แต่นัยอื่น ๆ อาจทำให้เห็นว่าอภิปรัชญาเป็นเรื่องมีสาระและถูกต้อง ฉะนั้นจึงควรศึกษาให้กว้างขวาง โดยเปรียบเทียบกับวิทยาการอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้อง

แชร์ให้เพื่อนสิ แชร์ให้เพื่อนได้ แชร์ให้เพื่อนเลย


บ้านจอมยุทธ : สร้างเมื่อ สิงหาคม 2543 วิธีใช้: อ่านเพื่อประเทืองปัญญา | วัตถุประสงค์ | ติดต่อ : baanjomyut@yahoo.com