Baanjomyut.com ☰

ห้องสมุดบ้านจอมยุทธ

[ X ] ⇛ หน้าแรก ⇛ ความรู้ทั่วไป ⇛ ปรัชญา ⇛ ศาสนา ความเชื่อ ⇛ สังคมศาสตร์ ⇛ ขนบธรรมเนียม วัฒนธรรม ⇛ วิทยาศาสตร์ ⇛ เทคโนโลยี เกษตรศาสตร์ ⇛ ศิลปกรรม ⇛ ประวัติศาสตร์ ภูมิศาสตร์ ⇛ วรรณกรรม สำนวน โวหาร ⇛ สุขภาพ อาหารและยา

ค้นหาข้อมูลจากบ้านจอมยุทธ คลิก!

 ศาสนา ลัทธิ ความเชื่อ นิกาย พิธีกรรม >>

มนุษยนิยมในปรัชญามาร์กซ์

กำเนิดแนวคิดแบบมนุษยนิยมในปรัชญามาร์กซ์
มนุษย์ในฐานะที่เป็นสิ่งธรรมชาติ (man as a natural being)
มนุษย์ในฐานะที่เป็นมนุษย์ (man as a human being)
มนุษย์กับภาวะแปลกแยก (man and his alienation)
มนุษย์คอมมิวนิสต์ (the communist man)
บทสรุป
บรรณานุกรม

มนุษย์ในฐานะที่เป็นมนุษย์ (man as a human being)

มนุษย์ไม่เพียงแต่จะเป็นสิ่งธรรมชาติเท่านั้น แต่เขายังเป็นมนุษย์ที่แตกต่างจากสิ่งธรรมชาติอื่น ๆ ข้อแตกต่างดังกล่าวจะเข้าใจได้ก็โดยศึกษาพฤติกรรมการดำรงชีวิตของมนุษย์ว่าแตกต่างจากสิ่งธรรมชาติอื่น ๆ อย่างไร อย่างที่มาร์กซ์กล่าวว่า “ลักษณะทั้งหมดของสิ่งมีชีวิต ดูจากลักษณะที่สิ่งมีชีวิตนั้น ๆ มีกิจกรรมในการดำรงชีวิตอย่างไร” (Marx, 1977 : 73) กล่าวอีกนัยหนึ่ง เราสามารถรู้จักมนุษย์จากงานที่เขาทำเพื่อยังชีพ เพราะงานเกี่ยวข้องกับการอยู่รอดของเขา มนุษย์ใช้เวลาส่วนใหญ่ในชีวิตทุ่มเทให้แก่สิ่งนี้ ฉะนั้น วิถีชีวิตทางการผลิตของมนุษย์จะเป็นที่มาของลักษณะมนุษย์อย่างที่มาร์กซ์และเองเกลส์กล่าวว่า

มนุษย์มีชีวิตอย่างไร ตัวเขาก็เป็นอย่างนั้น ฉะนั้น สิ่งที่เขาเป็น จะเกี่ยวข้องกับการผลิตเพื่อยังชีพ ไม่ว่าเขาจะผลิตอะไรและทำการผลิตอย่างไร มนุษย์จึงขึ้นกับสภาวการณ์ทางวัตถุในเรื่องของการผลิตนี้เอง (Marx & Engels, 1976 : 37)

เพื่อรู้จักมนุษย์ตามทัศนะของปรัชญามาร์กซ์ได้ดียิ่งขึ้น เราสามารถเปรียบเทียบมนุษย์กับสิ่งธรรมชาติที่ใกล้เคียงเขาที่สุดคือสัตว์ ดังนี้

มนุษย์มีจิตสำนึก (man as a conscious being)

สัตว์มีจิตสำนึกเช่นมนุษย์ กล่าวคือ มีกิจกรรมการดำรงชีวิต (life – activity) แต่ก็เป็นแบบสัญชาตญาณ ขึ้นอยู่กับธรรมชาติและแรงขับภายในอย่างเดียว แต่จิตสำนึกของมนุษย์หาเป็นเช่นนั้นไม่ มนุษย์มีการกระทำต่อธรรมชาติ สามารถสร้างสรรค์และดัดแปลงธรรมชาติเพื่อความอยู่รอดของตนได้ ไม่ใช่แบบตามยถากรรมเยี่ยงสัตว์

 

มนุษย์มีอิสรภาพ (man as a free being)

สัตว์จะทำการผลิต (ออกหาอาหาร) ในเมื่อร่างกายต้องการอาหาร ส่วนมนุษย์แม้ในเวลาไม่ต้องการอาหารก็ยังสามารถทำการผลิตได้ เพราะมองไปที่อนาคต มนุษย์จะทำการผลิตได้มากและมีคุณภาพมากกว่าเมื่อปราศจากการบังคับและเกิดจากความสมัครใจของตน นอกจากนั้น การผลิตของสัตว์จะถูกจำกัดอยู่ที่การสนองความต้องการทางร่างกายเท่านั้น ไม่เหมือนมนุษย์ที่การผลิตของเขามุ่งสนองความพึงพอใจด้วย เช่น ความงามด้านศิลปะ เป็นต้น

มนุษย์มีลักษณะสากล (man as a universal being)

การผลิตหรือกิจกรรมเพื่อการดำรงชีวิตของสัตว์เกี่ยวข้องกับธรรมชาติเฉพาะหน้าเท่านั้น ตรงกันข้ามกับการผลิตของมนุษย์เป็นไปอย่างไม่มีขอบเขตจำกัด มนุษย์สามารถจินตนาการถึง ธรรมชาติในเอกภพ ศึกษา วิจัยและนำมาเป็นประโยชน์แก่การดำรงชีวิตของตน

มนุษย์เป็นสัตว์รู้คิด (man as a species – being)

มนุษย์มีศักยภาพมากมายที่สัตว์ไม่มี มาร์กซ์เรียกธรรมชาตินี้ว่า ความสามารถทางความคิด (mental or spiritual capacities) ซึ่งหมายถึง ความสามารถในการหาเหตุผล ตัดสินใจ กระทำการ จินตนาการ วางแผนและคาดการณ์ล่วงหน้าเป็นต้นได้ กิจกรรมการดำรงชีวิตของมนุษย์จึงเป็นไปอย่างมีเป้าหมาย ขณะที่สัตว์ไม่มีคุณสมบัติดังกล่าวนี้ ในฐานะสมาชิกของเผ่าพันธุ์มนุษย์ (human species) ทุกคนมีคุณสมบัติดังกล่าวนี้ พฤติกรรมที่แสดงออกมาจะเป็นตัวแทนคุณลักษณะของเผ่าพันธุ์ที่ตนสังกัดคือความสามารถทางความคิดอยู่เสมอ

แชร์ให้เพื่อนสิ แชร์ให้เพื่อนได้ แชร์ให้เพื่อนเลย


บ้านจอมยุทธ : สร้างเมื่อ สิงหาคม 2543 วิธีใช้: อ่านเพื่อประเทืองปัญญา | วัตถุประสงค์ | ติดต่อ : baanjomyut@yahoo.com