Baanjomyut.com ☰

ห้องสมุดบ้านจอมยุทธ

[ X ] ⇛ หน้าแรก ⇛ ความรู้ทั่วไป ⇛ ปรัชญา ⇛ ศาสนา ความเชื่อ ⇛ สังคมศาสตร์ ⇛ ขนบธรรมเนียม วัฒนธรรม ⇛ วิทยาศาสตร์ ⇛ เทคโนโลยี เกษตรศาสตร์ ⇛ ศิลปกรรม ⇛ ประวัติศาสตร์ ภูมิศาสตร์ ⇛ วรรณกรรม สำนวน โวหาร ⇛ สุขภาพ อาหารและยา

ค้นหาข้อมูลจากบ้านจอมยุทธ คลิก!

ศาสนา ลัทธิ ความเชื่อ นิกาย พิธีกรรม >>

ราหูอมจันทร์

กรอบแนวคิดที่ใช้ในการตีความ
แนวคิดการตีความแบบโรแมนติคของชไลมาเคอร์
วิธีการตีความแบบบุคลาธิษฐาน (Allegorical Method)
เทพ กับอสูร ในคัมภีร์อเวสตะของอิหร่าน
เทวาสุรสงครามในคัมภีร์พระเวท
เทวาสุรสงคราในวรรณคดีบาลี
ทัศนะเกี่ยวกับเทวาสุรสงคราม
เนื้อหาของจันทิมสูตร และสุริยสูตร
จันทิมสูตร กับสุริยสูตร กับบริบททางสังคม
จันทิมสูตรและสุริยสูตร : ไม่ใช่การเสนอข้อเท็จจริงทางอภิปรัชญา
ราหูอมจันทร์/อาทิตย์ : การแสดงธรรมแบบบุคลาธิษฐาน
สรุปและเสนอแนะ
อ้างอิง

จันทิมสูตร กับสุริยสูตร กับบริบททางสังคม

เรื่องราหูอมจันทร์/อาทิตย์ที่ปรากฏในพระสูตรทั้งสองนี้ ไม่น่าจะเป็นแนวคิดทฤษฎีที่พระพุทธเจ้าทรงเสนอขึ้นมาเองเพื่ออธิบายปรากฏการณ์ทางธรรมชาติ เพราะไม่ใช่วิสัยของพระองค์ที่จะสนใจเรื่องทำนองนี้ (ไม่เกี่ยวกับความดับทุกข์) หากแต่เป็นแนวคิดความเชื่อที่มีอยู่แล้วในสมัยนั้น โดยเฉพาะถ้าเราย้อนกลับไปหาบริบทสังคมสมัยนั้นตามแนวคิดแบบโรแมนติคของ ชไลมาเคอร์ (Schleiercacher) จะเห็นได้ทันทีว่า ราหูอมจันทร์/อาทิตย์ ก็คือแนวคิดที่มีฐานมาจากความเชื่อเรื่อง “เทวาสุรสงคราม” ที่ฝั่งรากลึกอยู่ในสังคมอินเดียเป็นเวลานาน จันทิมเทพบุตร และสุริยเทพบุตร ก็คือตัวแทนของเทพแห่งความสว่างหรือเทพฝ่ายดี ส่วนราหู ในฐานะเป็นบริวารของท้าวเวปจิตติจอมอสูร ก็คือตัวแทนเทพฝ่ายดำ/มืด หรือฝ่ายชั่วนั่นเอง

 

ถามว่าแนวคิดเกิดขึ้นได้อย่างไร ? ถ้าสันนิษฐานตามบริบททางสังคม ก็น่าจะเป็นได้ว่า จากรากฐานความเชื่อเรื่องเทพเจ้าพระเจ้าประจำธรรมชาติของชาวอารยันโบราณ และได้แบ่งเทพเจ้าออกเป็น 2 ฝ่าย คือ เทพ กับ อสูร ตั้งแต่ยังอยู่ในแถบประเทศอิหร่าน ต่อมาเมื่ออพยพเข้ามายังอินเดียและได้ทำสงครามแย่งดินแดนกับพวกชนพื้นเมือง คือ พวกทราวิท หรือทัสยุ เมื่อทำสงครามปราบปรามชนพื้นเมืองได้แล้ว ก็จะทำการยกย่องเชิดชูวีรบุรุษในสงคราม นาน ๆ เข้าวีรบุรุษก็กลายเป็นเทพเจ้าองค์หนึ่ง ส่วนชนพื้นเมืองที่แพ้สงครามซึ่งถูกมองว่าเป็นฝ่ายศัตรูหรือฝ่ายตรงข้าม จากที่เคยเป็นคู่สงครามในโลกมนุษย์ ก็ถูกยกขึ้นเป็นคู่สงครามเทพเจ้าในโลกสวรรค์ตามไปด้วย โดยเป็นตัวแทนของเทพฝ่ายชั่ว คือ อสูร ตรงจุดนี้เองที่แนวคิดเรื่อง “เทวาสุรสงคราม” ปรากฏเด่นขึ้นในสังคมอินเดียโบราณ และแนวคิดได้กลายเป็นมาตรฐานในการอธิบายปรากฏการณ์ธรรมชาติต่าง ๆ เช่น เมื่อมีเหตุการณ์ทางธรรมชาติที่ไม่เป็นผลดีต่อมนุษย์ ไม่ว่าจะเป็นเงาโลกไปบังดวงจันทร์ (จันทรคราส) หรือดวงจันทร์ไปบังดวงอาทิตย์ (สุริยคราส) เป็นต้น ปัญหาเหล่านี้นำมาซึ่งความตื่นตระหนกแก่คนสมัยนั้น และเป็นความจำเป็นรีบด่วนที่จะต้องหาทฤษฎีมาอธิบายปัญหาเหล่านี้เพื่อปัดเป่าความหวาดกลัวและแก้ข้อสงสัยของประชาชน ในสภาพสังคมที่ความรู้ทางวิทยาศาสตร์ยังไม่เจริญ แนวคิดที่น่าจะมีพลังในการอธิบายปรากฏการณ์นี้ได้ดีที่สุดก็คือแนวคิดเรื่อง “เทวาสุรสงคราม” เพราะอย่างน้อยก็ทำให้เบาใจได้ว่า ในที่สุดแล้วฝ่ายเทพจะต้องชนะฝ่ายอสูรอยู่ดี

แชร์ให้เพื่อนสิ แชร์ให้เพื่อนได้ แชร์ให้เพื่อนเลย


บ้านจอมยุทธ : สร้างเมื่อ สิงหาคม 2543 วิธีใช้: อ่านเพื่อประเทืองปัญญา | วัตถุประสงค์ | ติดต่อ : baanjomyut@yahoo.com