สุขภาพ ความงาม อาหารและยา สมุนไพร สาระน่ารู้ >>

สมุนไพร

สมุนไพรน่ารู้

นายปิยะปัญญา ภู่ขวัญเมือง กรมชลประทาน

ประสพการณ์จากการนำการแพทย์แผนปัจจุบันมาใช้ในวงการร่วม 100 ปี และปัญหาวิกฤติเศรษฐกิจในปี 2540 ทำให้นักคิดกลุ่มหนึ่งเริ่มมองเห็นแนวทางในการปฏิรูปสาธารณสุข โดยการผสมผสานการแพทย์แผนปัจจุบัน เข้ากับภูมิปัญญาไทย เนื่องจากการแพทย์ 2 ระบบมีจุดแข็ง และจุดอ่อนแตกต่างกัน ซึ่งเห็นได้ชัดว่าการแพทย์ปัจจุบันแม่นยำ รวดเร็วและสิ้นเปลือง ส่วนการแพทย์แผนไทยสิ้นเปลืองน้อย ผสมผสานเข้ากับวัฒนธรรม รักษาเป็นองค์รวม โรคหายช้ากว่า แต่ยืนนานมั่นคงและไม่ทำลายทรัพยากรสิ่งแวดล้อม แนวทางการผสมผสานแพทย์ทั้ง 2 ระบบน่าจะเป็นได้ง่ายยิ่งขึ้นหากผู้ปฏิบัติเข้าใจในข้อดีข้อเสียของแต่ละระบบ และประยุกต์มาใช้ให้เหมาะสมกับสถานการณ์

ภูมิปัญญาไทยในที่นี้จะรวมถึงการแพทย์แผนโบราณหรือการแพทย์แผนไทย การแพทย์พื้นบ้าน ยาสมุนไพร และยาจากสมุนไพร ยาแผนโบราณ การนวดไทย รวมถึงการอบสมุนไพร การประคบ ฤาษีดัดตน และการกินอาหารไทย แต่จะไม่ร่วมถึงการฝังเข็ม การนวดฝ่าเท้า การอบรมเซาน่า การดึงหลัง(chiropractor) การกดจุดซึ่งได้เข้ามาผสมผสานในภายหลัง

การผสมผสานการแพทย์ทั้ง 2 ระบบคือ การเปิดคลินิกรักษาโดยให้การตรวจวินิจฉัยตามแผนตะวันตก แต่ใช้การวิเคราะห์ทางห้องทดลอง และเอ็กซเรย์แต่เพียงเล็กน้อยเท่าที่จำเป็น และการใช้ยา ทั้ง 2 อย่างคือ ยาจากเคมี หรือยาแผนปัจจุบัน กินยาสมุนไพร หรือยาจากสมุนไพร โดยเน้นหนักที่อย่างหลัง ประกอบกับนำการแนะนำเรื่องการกินอาหาร การออกกำลังกาย การฝึกสมาธิ มาให้คนไข้ได้รับทราบและปฏิบัติด้วย

ยาสมุนไพรที่ใช้รักษา แบ่งใช้ตามหมวดหมู่ของโรคและอาการดังนี้

ความดันโลหิตสูง

  • ขึ้นฉ่าย ต้นสด 60 กรัมต้มน้ำดื่ม

  • ขลู่ ต้นและใบแห้ง 15 - 20 กรัม ต้มน้ำดื่ม หรือผงชา 4 - 6 กรัม ชงน้ำ 250 ซีซี. ดื่มวันละ 3 เวลา

  • ดอกคำฝอย ดอกแห้ง 2 กรัมในถุงชา 1 - 2 ถุง ชงน้ำดื่มตลอดวัน

  • กระเทียม สะกัดแห้ง 2 แคปซูลต่อวัน

  • ระย่อม รากแห้งบดเป็นผง ใส่แคปซูลหรือคลุกน้ำผึ้ง 200 มิลลิกรัมต่อวัน

โรคข้อและรูมาติซั่ม

  • สะเดา ดอกและใบแห้งแคปซูล 500 มก. 2 แคปซูล วันละ 2 ครั้ง

  • เถาวัลย์เปรียง เถาแห้งบดเป็นผง แคปซูล 2 - 4 แคปซูลวันละ 1 - 2 ครั้ง

  • ไพล ใช้เหง้าสด ตำ คั้นน้ำถูกนวดหรือทำลูกประดมห่อรวมกัน เกลือ ใบเหงือกปลาหมอ พิมเสน

  • หญ้าหนวดแมว ใช้ใบแห้ง 4 กรัม ต้มน้ำ 75 ซีซี. ดื่มตลอดวัน

โรคระบบทางเดินอาหาร

  • เปล้าน้อย ใบอ่อนต้มน้ำดื่ม หรือยาเคลเนด 1 - 2 เม็ด วันละ 3 เวลาหลังอาหาร

  • ขมิ้นชัน พอแห้งแคปซูล 2 แคปซูล วันละ 3 ครั้งอาหาร

  • กล้วย ผงกล้วยดิบ 1 - 2 ซ้อนโต๊ะ ก่อนนอน โรงท้องผูก

  • มะขามแขก ฝักแห้งอัดเม็ด 500 มิลลิกรัม 2 - 4 แคปซูลก่อนนอน

  • เม็ดแมงลัก 2 ช้อนชา ใส่น้ำจนพองดื่มก่อนนอน

โรคติดเชื้อทางเดินหายใจส่วนบน (หวัด ไอ เจ็บคอ ภูมิแพ้)

  • ฟ้าทะลายโจรผง 350 มก. ขนาด 3 - 4 แคปซูลวันละ 3 ครั้ง

  • มะแว้งเครือ ผลสด 5 - 6 เม็ด เคี้ยวกลืน หรือยามะแว้งวันละ 1 - 3 เม็ดอม

  • หนุมานประสานกาย สด 1 ก้าน ใบต้มน้ำ 3 ถ้วยให้เหลือ 1 ถ้วย ดื่มวันละ 2 ครั้ง เพื่อขยายหลอดลม

  • ปีบ ดอกแห้ง 6 -7 ดอก เผาไฟสูดดมควันเพื่อขยายหลอดลม

โรคนิ่วโรคระบบทางเดินปัสสาวะ

  • หญ้าหนวดแมว ใบแห้ง 4 กรัม ต้มกับน้ำ 750 ซีซี. ดื่ม

  • กระเจี๊ยบแดง ผงแห้ง 5 แคปซูล วันละ 3 ครั้ง

  • ผักกาดน้ำ สดทั้งต้น 130 กรัม ต้มกับน้ำ 1 ลิตร ดื่มสัปดาห์ละ 2 ครั้ง

โรคเครียด นอนไม่หลับ

  • ขี้เหล็ก ใบแห้งอัดเม็ดแคปซูล 500 มก. 2 - 4 เม็ดก่อนนอน

  • สะเดา ใบแห้ง 500 มก. กิน 1 แคปซูลวันละ 2 ครั้ง ร่วมกับขี้เหล็ก

เสริมสร้างภูมิต้านทานของร่างกาย

  • หญ้าปักกิ่ง ทั้งต้นสด 7 ต้น ตำคั้นน้ำดื่มวันละ 2 ครั้ง เช้า-เย็น

  • ขมิ้นชัน 2 แคปซูลวันละ 3 ครั้ง หลังอาหาร

  • ฟ้าทะลายโจร 2 แคปซูลวันละ 3 ครั้ง หลังอาหาร

โรคผิวหนังไฟไหม้ น้ำร้อนลวก

  • ว่านหางจรเข้ วุ้นสด หรือครีมทาแผล

  • พญายอ หรือเสลดพังพอนตัวเมีย ครีมทาแผล เริม งูสวัด

  • บัวบก ครีมทาแผลเป็น แผลหลังผ่าตัด แผลเรื้อรัง

  • พลู เจลพลูทาผื่นคัน กลาก เกลื้อน

โรคหลอดเลือดสมอง

  • กระเทียม แคปซูลวันละ 2 แคปซูล

  • บัวบก เป็นอาหารหรือ 30 กรัม ตำคั้นน้ำดื่ม

  • แปะก๊วย สารสะกัด อัดเม็ด 40 มก. รับประทาน 1 เม็ดวันละ 1 - 2 ครั้ง

  • โสม วันละ 3 - 4 แว่น เคี้ยวกลืน

โรคเบาหวาน

  • บอระเพ็ด แคปซูล 500 มก. 2 แคปซูล วันละ 3 ครั้ง

  • มะระขี้นก ผลแห้งผง แคปซูล 500 มก. 2 แคปซูลวันละ 3 ครั้งพร้อมอาหาร


เพื่อรองรับการปฏิรูประบบสารณสุข เชื่อว่าในอนาคตจะมีโรงเรียนฝึกอบรมการแพทย์ผสม ผสาน มีการปลูกสมุนไพร การเก็บเกี่ยว การผลิตเป็นอาหารสุขภาพ และยาจากสมุนไพร การวิจัยทาง คลินิก และนำมาใช้รักษาอย่างครบวงจรในสถานพยาบาลทั่วไป ทั้งนี้ประชาชนซึ่งมีความรู้มากขึ้นจะ เป็นผู้แสวงหาทางเลือกในการรักษาตนเอง อย่างไรก็ตามรัฐต้องเป็นแกนนำ เป็นผู้ชี้นำและจัดหาการ แพทย์ที่ประชาชนต้องการที่มีคุณภาพ เชื่อถือได้ และรักษาโรคหายได้ให้แก่ประชาชน เพราะปัญหาการ แพทย์ที่ลึกซึ้งนั้นย่อมเป็นการยากลำบางที่ประชาชนจะเข้าใจให้หมด

อ้างอิง

“การรักษาผสมผสานการแพทย์แผนปัจจุบันกับภูมิปัญญาไทย”
โดย ศาสตราจารย์นายแพทย์วีระสิงห์ เมืองมั่น
บรรยายในที่ประชุม ชมรมร้านขายยาขอนแก่น โรงแรมโฆษะ ขอนแก่น
วันอาทิตย์ที่ 24 กันยายน 2543

 

กานพลู
สมุนไพรช่วยย่อยอาหาร
หางไหลกำจัดศัตรูพืช
สมุนไพรกำจัดไรฝุ่น
สมุนไพรแก้ท้องผูก
สมุนไพรน่ารู้
สมุนไพรเพื่อความงาม
สมุนไพรเพื่อวัยสูงอายุ
สมุนไพรรักษาโรคแผลในกระเพาะอาหารและลำไส้
สมุนไพรลดความอ้วน
สมุนไพรใกล้ตัว
สมุนไพรกับชีวิตประจำวัน
สมุนไพรแก้อาการหวัด
สมุนไพรรักษาน้ำกัดเท้า
รางจืดสมุนไพรล้างพิษ
สมุนไพรไทย ต้านโรคมะเร็ง
สมุนไพรไล่แมลง
ประโยชน์และโทษ สรรพคุณสมุนไพรจีน
น้ำตะไคร้
ทำยาอมสมุนไพร
ลูกประคบสมุนไพร
การแปรสภาพสมุนไพร
สาระน่ารู้เกี่ยวกับสมุนไพร
ยาสมุนไพร
สมุนไพรพื้นบ้าน
ชะคราม วัชพืชสมุนไพรต้านอนุมูลอิสระในป่าชายเลน
บทบาทของพืชสมุนไพร
มะรุม
หญ้าปักกิ่ง
สมุนไพรยอบ้าน
สมุนไพรและเครื่องเทศ
สะระแหน่
มะระขี้นก
สมุนไพรขิง
แคลเซียมจากพืชสมุนไพร
เคล็ดลับยาสมุนไพรรักษาโรค

แชร์ให้เพื่อนสิ แชร์ให้เพื่อนได้ แชร์ให้เพื่อนเลย

ข้อเขียน-บทความ »

» จินตนา แก้วขาว กราบเธอที่ดวงใจ
» ทะริด ตะนาวศรี คนไทยที่ถูกลืม
» ปู่เย็น ณ สะพานลำใย แห่งลุ่มแม่น้ำเพชรบุรี

» จอมยุทธ แห่งบ้านจอมยุทธ (รวมงานเขียน)
» ฉายเดี่ยว (รวมงานเขียน)
» งูเขียว หางบอบช้ำ (รวมงานเขียน)

» ตีหัวเข้าบ้าน ตะคอกโลก ตีหัวหมา
» ผายลมนี้มีผลย้อนหลัง
» ได้แต่หวังว่า เราจะอยู่ร่วมกันได้บนโลกที่เปรียบเสมือนบ้านของเราใบนี้ ด้วยความรู้สึกที่ดีประดุจดั่งกินข้าวจากหม้อเดียวกัน

» ขอเป็นตาแก่ขี้บ่นในหัวใจเธอ
» เมื่อคนขับรถปลอมตัวไปเล่นหุ้น (บันทึกการเล่นสด)

นิยาย-เรื่องสั้น »

» ตำนานบันลือโลก
» บันทึกทรราชย์
» ผมเกือบได้เป็นนักแต่งเพลงชื่อดังเสียแล้ว
» ชีวิตเริ่มต้นอีกครั้งหลังเกษียณ
» แสนยานุภาพแห่งการรอคอย

สติ๊กเกอร์ไลน์
-สนับสนุนผลงาน
รายได้สมทบทุนยังชีพหลังเกษียณ-