Baanjomyut.com ☰

ห้องสมุดบ้านจอมยุทธ

[ X ] ⇛ หน้าแรก ⇛ ความรู้ทั่วไป ⇛ ปรัชญา ⇛ ศาสนา ความเชื่อ ⇛ สังคมศาสตร์ ⇛ ขนบธรรมเนียม วัฒนธรรม ⇛ วิทยาศาสตร์ ⇛ เทคโนโลยี เกษตรศาสตร์ ⇛ ศิลปกรรม ⇛ ประวัติศาสตร์ ภูมิศาสตร์ ⇛ วรรณกรรม สำนวน โวหาร ⇛ สุขภาพ อาหารและยา

ค้นหาข้อมูลจากบ้านจอมยุทธ คลิก!

สังคมศาสตร์ รัฐศาสตร์ การเมือง เศรษฐศาสตร์ >>

พระบิดาการปฏิรูปโครงสร้างทางการเกษตรเพื่อเกษตรกร

โครงการพัฒนาพื้นที่ลุ่มน้ำแม่อาว

       เมื่อวันที่ 11 มีนาคม 2535 พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวได้ทรงมีพระราชดำริให้พิจารณาสำรวจโครงการและก่อสร้างอ่างเก็บน้ำแม่อาวน้อย เพื่อช่วยเหลือราษฎรในเขตพื้นที่จัดสรรของสำนักงานปฏิรูปที่ดินเพื่อเกาตรกรรมและพื้นที่บริเวณใกล้เคียงให้ดี้น้ำใช้เพียงพอแก่การอุปโภคบริโภคและการเพาะปลูกตลอดปี พื้นที่ลุ่มน้ำแม่อาวมีการเพาะปลูกตลอดปี พื้นที่ลุ่มน้ำแม่อาวมีแหล่งต้นน้ำลำธารในลุ่มน้ำหลายสายซึ่งมีราษฎรบุกรุกทำกินทำให้มีผลกระทบต่อแหล่งน้ำในดิน และกลายเป็นป่าเสื่อมโทรม โครงการพัฒนาพื้นที่ลุ่มน้ำแม่อาวอันเนื่องมาจากพระราชดำรินี้ เป็นการร่วมมือประสานระหว่างหน่วยราชการต่าง ๆ แนวทางการดำเนินงาน กรมป่าไม้มีหน้าที่จำแนกประเภทป่าเสื่อมโทรมบริเวณที่ดินที่ยังมีคุณภาพเพื่อจัดสรรให้ราษฎรที่ไม่มีที่ดินทำกินให้อยู่อาศัยทำประโยชน์ สำนักงานปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรมจัดระเบียบชุมชนและจัดแบ่งพื้นที่ทำกินพื้นที่อยู่อาศัยให้แก่ราษฎร กรมชลประทานมีหน้าที่พัฒนาแหล่งน้ำกรมพัฒนาที่ดินมีหน้าที่ จำแนกวางแผนการใช้ประโยชน์ปรับปรุงฟื้นฟูสภาพดินแก้ปัญหาการชะล้างพังทลายของหน้าดิน

มีการส่งเสริมพัฒนาอาชีพทั้งในและนอกการเกษตร การพัฒนาคุณภาพคนและสังคม ให้พึ่งพาตนเองได้ และมีความพร้อมในการที่จะทำงานร่วมกันอย่างประสานเกื้อกูล เพื่อประโยชน์แก่ชุมชนและสังคมอย่างยั่งยืน ภายใต้แนวพระราชดำริ “บวร” หรือ บ้าน กับ วัดและราชการ โดยยึดหลักความพอดีและพอเพียง วัตถุประสงค์หลักเพื่ออนุรักษ์และฟื้นฟูทรัพยากรธรรมชาติในพื้นที่ลุ่มน้ำแม่อาวให้มีความอุดมสมบูรณ์ ควบคู่ไปกับการจัดที่ดินทำกินและที่อยู่อาศัยพัฒนาระบบสาธารณูปโภค ยกระดับรายได้และความเป็นอยู่ของราษฎรในพื้นที่ รวมทั้งสร้างจิตสำนึกด้านการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและการจัดการลุ่มน้ำโครงการอ่างเก็บน้ำแม่อาวทำให้มีคุณภาพชีวิตดีขึ้นอยู่ในเกณฑ์มาตรฐานมีความเข้าใจและมีส่วนร่วมในการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและการจัดการลุ่มน้ำ

นอกจากนี้ยังมีโครงการที่พระองค์ทรงพระราชทานหรือโครงการที่ ส.ป.ก. นำพระราชดำริ ทฤษฎี ปรัชญา ของพระองค์ท่านไปเป็นแนวทางในการดำเนินการการปฏิรูปที่ดินหลายโครงการอาทิ เช่นโครงการขับเคลื่อน 3 บริการสู่ชุมชนเกษตรตามแนวพระราชดำริ เศรษฐกิจพอเพียง

โครงการจัดสรรที่ดินตามพระราชพระสงค์โป่งกระทิง โครงการกสิกรรมไร้สารพิษในเขตปฏิรูปที่ดินอำเภอวังน้ำเขียวสหกรณ์กสิกรรมไร้สารพิษในเขตปฏิรรูปที่ดิน โครงการพระราชดำริ อำเภอวังน้ำเขียว จ.นครราชสีมา โครงการเพิ่มศัดยภาพการผลิตในเขตปฏิรูปที่ดินเป็นโครงการจัดที่ดินชุมชน ดำเนินการในพื้นที่ 65 จังหวัด 3,000 ชุมชน มอบหนังสืออนุญาติเข้าทำประโยชน์ (ส.ป.ก. 4 – 01 ) ปีละ2.5 ล้านไร่ 860,000 ฉบับ ภายใน 4 ปี รวมทั้งพัฒนาแหล่งน้ำเพื่อเพิ่มผลผลิตในเขตปฏิรูปที่ดิน โครงการเพิ่มประสิทธิภาพการใช้น้ำเพื่อการเกษตรด้วยระบบน้ำหยด โครงการนี้เน้นการมีส่วนร่วมของเกษตรกร คือ ร่วมคิด ร่วมตัดสินใจและร่วมปฏิบัติ โครงการคลีนิกเกษตรเคลื่อนที่ในพระบรมราชานุเคราะห์โครงการธนาคารอาหารชุมชนในพื้นที่บ้านกอแหะ โครงการนำร่องพัฒนาการปลูกยางพาราในภาพตะวันออกเฉียงเหนือเพื่อลดพื้นที่ปลูกมันสำปะหลัง ส.ป.ก. ได้จัดตั้งกลุ่มผู้ปลูกยาง จัดฝึกอบรม และพัฒนาการตลาด การก่อสร้างเรือนเพาะชำ โรงทำยางแผ่น โรงอบยางพลังงานแสงอาทิตย์ ขุดบ่อบาดาลติดตั้งปั้มน้ำไฟฟ้า ครบถ้วนกระบวนการโครงสร้างทางการเกษตร



โครงการศูนย์เรียนรู้เศรษฐกิจพอเพียงชุมชน จัดตั้งศูนย์เรียนรู้เศรษฐกิจพอเพียงชุมชน จำนวน 1,200 ตำบล คัดเลือกเกษตรกรที่มีศักยภาพในเขตปฏิรูปที่ดินเพื่อเข้ารับการฝึกอบรม และขยายผล องค์ความรู้ ปราชญ์ชาวบ้านเพื่อพัฒนาเกษตรกร จำนวน 240,000 ราย โครงการนิคมเศรษฐกิจเพียงชุมชน จัดตั้งนิคมเศรษฐกิจพอเพียงรวมพื้นที่ 50,000ไร่

โครงการฟื้นฟูสภาพแวดล้อมที่เสื่อมโทรมในเขตปฏิรูปที่ดินด้วยการพัฒนาการเกษตรแบบผสมผสาน พื้นที่โครงการ 4 จังหวัด ขอนแก่น มุกดาหาร สกลนคร 300,000 ไร่ เป็นโครงการที่เน้นพัฒนาเพื่อเสริมศักยภาพของเกาตรกรให้เกิดแนวคิดพึ่งพาตนเองมีส่วนร่วมในการบริหารจัดการทรัพยากร พัฒนารูปแบบการผลิตในแนวเกษตรผสมผสาน และเกษตรยั่งยืน โดยประยุกต์แนวพระราชดำริเรื่องเศรษฐกิจพอเพียงและทฤษฎีใหม่มาใช้ในการดำเนินงานให้เหมาะสมกับสภาพพื้นที่และวิถีชีวิตชุมชน โครงการประสบผลสำเร็จด้วยดี

การจัดสรรและการปฏิรูปที่ดิน พัฒนาที่ดินว่างเปล่าแล้วจัดสรร ให้เกษตรกร ที่ไร้ที่ทำกิน ได้ประกอบอาชีพ ในรูปของหมู่บ้านสหกรณ์ ทั้งนี้โดยให้สิทธิทำกิน แต่ไม่ให้กรรมสิทธิ์ในการถือครอง พร้อมกับจัดบริการพื้นฐาน ให้ความเหมาะสม นอกจากนี้พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ทรงพระราชทานหลักการว่าต้องการวางแผนการจัดให้ดีเสียตั้งแต่ต้น โดใช้แผนที่และภาพถ่ายทางอากาศช่วย การจัดสรรพื้นที่ทำกินควรจัดสรรตามแนวพื้นที่รับน้ำจากโครงการของชลประทานเป็นหลัก ปัญหาการขาดแคลนที่ดินทำกินของเกษตรกรเป็นปัญหาสำคัญยิ่งในปัจจุบัน ด้วยพระอัจฉริยะในการแก้ไขปัญหา จึงได้พระราชทาน “ทฤษฎีใหม่” ให้ดำเนินการ ในพื้นนที่ทำกินที่ มีขนาดเล็กประมาณ 15 ไร่ ด้วยวิธีการจัดสรรที่ดินให้เหมาะสม มีแหล่งน้ำในที่ดินสำหรับการทำการเกษตรแบบผสมผสานอย่างได้ผล เพื่อให้เกษตรกรมีรายได้ใช้จ่ายตลอดปี ซึ่งได้ดำเนินการอย่างแพร่หลายในปัจจุบัน เมื่อวันที่ 22 มิถุนายน 2534 การดำเนินโครงการต่าง ๆดังกล่าวนี้ ทรงเน้นอยู่เสมอว่า กระบวนการพัฒนาที่ดิน ทั้งหมดนี้จะต้อง ชี้แจงให้ราษฎรซึ่งเป็นผู้ได้รับประโยชน์ มีส่วนร่วมและลงมือลงแรงด้วย และยังมีโครงการอื่น ๆ ที่ทรงดำเนินการเกี่ยวกับการปฏิรูปโครงสร้างทางการเกษตรเหลือคณานับที่ส่งผลให้ครอบครัวเกษตรกรมีคุณภาพชีวิตและความเป็นอยู่ที่ดีขึ้นตามหลักปรัชญา และเจตนารมณ์ของการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม

พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวรัฐกาลปัจจุบันจึงทรงเป็นนักปฏิรูปโครงสร้างทางการเกษตรพระองค์แรก โครงการต่าง ๆ ที่พระองค์ทรงดำเนินการไม่ว่าการจัดที่ดินเพื่อเกษตรกรได้ใช้ประกอบเกษตรกรรมที่อยู่อาศัยเปิดความคิดหลักการถือครองที่ดินและทฤษฎีการใช้ที่ดินในแนวใหม่ พัฒนาสถาบันเกษตรกรพัฒนาเกษตรกรความเป็นอยู่ของเกษตรกรพัฒนาภาคการเกษตรอย่างครบวงจร การผลิตการจำหน่าย พัฒนาชนบทเพื่อให้การปฏิรูปที่ดินบรรลุผล ตามแนวความคิดทางทฤษฎีของการปฏิรูปที่ดิน (Land Reform)

พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราชจึงทรงเป็นพระบิดาแห่งการปฏิรูปที่ดิน ทรงเป็นนักปฏิรูปโครงสร้างทางการเกษตรเพื่อเกษตรกรพระองค์แรก

***จุฑามาศ นิศารัตน์ รองศาสตราจารย์ คณะนิติศาสตร์ ม.รามคำแหง
*** วารสารรามคำแหง ปีที่ 25 ฉบับที่ 2 /2551

แชร์ให้เพื่อนสิ แชร์ให้เพื่อนได้ แชร์ให้เพื่อนเลย


บ้านจอมยุทธ : สร้างเมื่อ สิงหาคม 2543 วิธีใช้: อ่านเพื่อประเทืองปัญญา | วัตถุประสงค์ | ติดต่อ : baanjomyut@yahoo.com