Baanjomyut.com ☰

ห้องสมุดบ้านจอมยุทธ

[ X ] ⇛ หน้าแรก ⇛ ความรู้ทั่วไป ⇛ ปรัชญา ⇛ ศาสนา ความเชื่อ ⇛ สังคมศาสตร์ ⇛ ขนบธรรมเนียม วัฒนธรรม ⇛ วิทยาศาสตร์ ⇛ เทคโนโลยี เกษตรศาสตร์ ⇛ ศิลปกรรม ⇛ ประวัติศาสตร์ ภูมิศาสตร์ ⇛ วรรณกรรม สำนวน โวหาร ⇛ สุขภาพ อาหารและยา

ค้นหาข้อมูลจากบ้านจอมยุทธ คลิก!

ประวัติศาสตร์  ภูมิศาสตร์ บุคคลสำคัญ ประเทศและทวีป >>

ประชุมพงศาวดาร

พระราชพงศาวดารเหนือ
พระราชพงศาวดารฉบับหลวงประเสริฐ
ศิลาจารึก
พงศาวดารเขมร
พงศาวดารมอญพม่า
พงศาวดารล้านช้าง

พงศาวดารเขมร

 หน้า >>  1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18

หน้า 16 >>>

สมเด็จพระมหาอุปโยราช ตรัสใช้พระยาภิมุขวงษากุยไปทำให้กำเริบแขวงเมืองตะวันตก เมื่อเดือนห้าตรัสใช้ตวนซอกับพระยาจักรีมาด เป็นแม่กองใหญ่ยกไปเมืองตะวันตก องเชืองเกนเทือง ใช้องจันกว้างไปเมืองปัตบองกลับมาถึงเมืองโพธิสัตว์ แล้วสมเด็จพระมหาอุปโยราชก็เอาองจันกว้างไว้เสีย พระบาทผู้เป็นเจ้ามาสถิตอยู่กะพงโพตูก พระมนตรีเสนหาตกหนีมาบอกว่า เจ้าพระยายมราชไทยใช้พระยายมราชควน พระยาจักรีเชด พระยาท้ายน้ำ ฯลฯ นำไพร่พลสองพันยกมาทางเรือ

เจ้าพระยายมราช พระยารองเมือง ฯลฯ กับบรรดาแม่กองไพร่ สามพันแห่สมเด็จพระมหาอุปโยราชมาทางบก ออกจากเมืองโพธิสัตว์ ทัพเรือเข้ามาถึงเมืองกะพงชะนัง พระยาธรรมเดโชนัน ฯลฯ กับบรรดาแม่ทัพนายกองต้อนครอบครัวพลางสู้พลาง บรรดาแม่ทัพแม่กองไทยปล่อยองจันกว้านออกมาแล้วบอกว่าไทยมามากนัก พระยาธรรมเดโชมัน ฯลฯ ใช้พระมนตรีสงครามไปเรือพายลำหนึ่ง เข้ามากราบทูลพระบาทผู้เป็นเจ้าว่า กองทัพไทยยกมาถึงเมืองกะพงชะนังไพร่พลก็มาก พระบาทผู้เป็นเจ้าทรงทราบทุกประการแล้ว จึงเสด็จลงเรือพระที่นั่งนาคออกจากค่ายโพดูก กับบรรดาพระญาติวงศ์ และบรรดาหญิงสนมบริการ

องเชียงเกนเทืองกับญวนทั้งปวงก็ออกเรือในเวลากลางคืน แห่พระบาทผู้เป็นเจ้ามาถึงพนมเพ็ญ ไปจอดอยู่ดีศะเกาะกีอิด สมเด็จพระมหาอุปโยราชกับสมเด็จพระอนุชาที่สุดตกใจกลัวญวน นำนักมารดาองกับบรรดาคน ซึ่งเป็นขึ้นบกมา



กองทัพไทยไล่ พระยาธรรมเดโช พระยาโยธาสงคราม พระยาบวรนายกไปถึงเกาะเกียนถวาย มาตั้งอยู่จะโรยจังวา (ว่าแหลมทำเคย) กวาดต้อนบรรดาเรือครอบครัวนำกลับมาจอดอยู่ที่พนมเพ็ญ และบันทายเพ็ชร เดือนหก พระบาทผู้เป็นเจ้าพบเรือพระที่นั่งหอไตร กับเรือพระที่นั่งปันคะเสด สมเด็จพระไอยกา สมเด็จพระท้าว และสมเด็จพระราชมารดา กับบรรดามุขมนตรีทั้งปวงพร้อมกันแล้ว องเกนเชือกก็ให้โยงเรือพระที่นั่งพระบาทผู้เป็นเจ้าเสด็จยาตรา โดยมหานที่สี่วันถึงแพรกดักเปรียง จึงจอดเรือพักอยู่ ครั้งนั้นองกินเป็นใหญ่อยู่เมืองบันแง ใช้ผอองเว้ทำหนังสือมากราบทูล ให้เสด็จเข้าไปอยู่เมืองปันแง แล้วให้นำไพร่พลเขมร ซึ่งอยู่ ณ เมืองตะละพัง ยกมาตั้งอยู่เกาะว้าเอม ต่อรบกับกองทัพไทย ซึ่งอยู่จะโรยจังวา แล้วใช้องเชืองวินทันยกออกไปตั้งอยู่เมืองเปียมมัจรูคอยฟังข่าวราชการ

องค์ผอเว้เชิญพระบาทผู้เป็นเจ้า เสด็จออกจากแพรกดักเปียวไปเมืองปันแง องสิวกินถวายอีแปะพันพวง กับข้าวสารพันถัง จึงพระราชทานแจกให้มุขมนตรีใหญ่น้อย แล้วพระบาทผู้เป็นเจ้าตรัสให้พระยาบวรราชเอก กับพระยาพลเทพขวัญ และตวนผอแขกเป็นเจ้าพระพุฒ ไปเฝ้าเจ้าเวียดนามที่เมืองเว้ กราบทูลข้อราชการเมืองเขมร เจ้าเวียดนามทราบมีพระบัญฑูรว่าอย่าได้วิตกเลย พระยาทั้งสองกับตวนผอถวายบังคมลา มากราบทูลพระบาทผู้เป็นเจ้า ครั้นเดือนเก้า เจ้าเวียดนามใช้องเหียมกินนำทองคำกับเงิน ผ้าแพร กับอีแปะห้าพันตะโนด มาถวายพระบาทผู้เป็นเจ้า พระองค์พระราชทานให้บรรดามุขมนตรี เสนาประชาราษฎรใหญ่น้อยทุกคน ครั้นเดือนสิบสมเด็จพระมหาอุปราช กับสมเด็จพระอนุชาผู้น้อยเข้าไปกราบถวายบังคม พระบาทสมเด็จพระพุทธเจ้าอยู่หัว ณ กรุงศรีอยุธยา ไม่แต่แม่ทัพนายกองไทยเขมร ให้อยู่รักษาค่ายพนมเพ็ญ ครั้นเดือนสิบเอ็ด เจ้าเวียดนามใช้องตากุนแม่กองใหญ่ออกจากเมืองเว้ มาถึงไซ่ง่อนคิดทำสำเภอกับเรือแง่ลาย แง่ทราย แล้วเกณฑ์ไพร่พลสำรองไว้ จะส่งพระบาทผู้เป็นเจ้ากลับคืนมากรุงกัมพูชาธิบดี เดือนยี่ เจ้าเวียดนามใช้ญวนนำอีแปะหนึ่งพันมาพระราชทานขุนนางกับราษฎร แล้วถวายเงินยี่สิบแน่น เดือนสาม พระบาทสมเด็จพระพุทธเจ้าอยู่หัว ตรัสใช้พระมหาอำมาตย์ถือหนังสือรับสั่งไปทูลเจ้าเวียดนามด้วยราชการเมืองเขมร เดือนห้ามบัณฑูรเจ้าเวียดนามบังคับมาให้องตากุนจัดแจงแห่พระบาทผู้เป็นเจ้ากลับไปเมืองบันทายเพ็ชร แล้วพระราชทานเงิน สามร้อยห้าสิบเจ็ดแน่นกับข้าวเปลือกสองหมื่นถัง มาถวายพระบาทผู้เป็นเจ้ากับอีแปะห้าพันพวง ให้แจกบรรดามุขมนตรี กับบรรดาราษฎรได้ทุกคน จ.ศ.1175 พระบาทผู้เป็นเจ้าตรัสใช้ตวนผอเป็นพระยาราชเดชะ กับองทุนโงนยกไพร่พลสองพันออกจากเมืองแง แห่นำหน้ามาองทินเฮากับองลูทูเป็นเจ้าเมืองทั้งสี่กับญวนไพร่พลสองหมื่น ขี่สำเภากับเรือแง่ลาย แง่ทราย แง่อ่อ ออกจากเมืองบันแง เดือนหก องตากุนเป็นใหญ่กับพระบาทผู้เป็นเจ้า สมเด็จพระท้าว สมเด็จพระราชมารดา นำบรรดาครอบครัวมุขมนตรี ออกจากเมืองบันแง แห่พระบาทผู้เป็นเจ้าเสด็จขึ้นมาถึงค่ายกะพงโพธิโดก (ว่าท่าโพธิน้อย) บรรดาขุนนางเขมรที่ค้างอยู่พากันมาถวายบังคม จึงตรัสใหไปไหว้องตากุน ผู้เป็นใหญ่แล้วมอบถวายปืนกับเครื่องสาตราวุธ ลูกกระสุนดินดำกับ ข้าวเปลือก ข้าวสาร โปรดให้พระยาเดโชเม่น ให้คงเป็นเจ้าเมืองสันธุกเหมือนก่อน บรรดาขุนนางใหญ่น้อยที่ค้างอยู่ค่ายบันทาย มิได้ไปแห่พระบาทผู้เป็นเจ้า ทรงยกโทษไว้ให้คงที่ทำราชการเหมือนแต่ก่อน

อ่านต่อ หน้า 17 >>>

แชร์ให้เพื่อนสิ แชร์ให้เพื่อนได้ แชร์ให้เพื่อนเลย


บ้านจอมยุทธ : สร้างเมื่อ สิงหาคม 2543 วิธีใช้: อ่านเพื่อประเทืองปัญญา | วัตถุประสงค์ | ติดต่อ : baanjomyut@yahoo.com