สุขภาพ ความงาม อาหารและยา สมุนไพร สาระน่ารู้ >>

การแพทย์แผนโบราณ

คณาเภสัช

มหาพิกัด

» มหาพิกัดตรี (ยา 3 สิ่ง)
» มหาพิกัดเบญจ (ยา 5 สิ่ง)
» มหาพิกัดทั่วไป (ยา 6 สิ่ง)

มหาพิกัดทั่วไป (ยา 6 สิ่ง)

มหาพิกัดทั่วไป คือ พิกัดที่กำหนดเอาตัวยา 6 สิ่ง ใช้สำหรับแก้ธาตุกำเริบหย่อนพิการโดยกำหนดตัวยาเป็น 16, 8, 4, 3, 2 และ 1 ตามลำดับ ในทางธาตุจะมีตัวยาระคน (เจือปน) โดยกำหนดน้ำหนักตัวยานี้ใช้ทั่วไปในธาตุทั้ง 4 กอง โดยนำตัวยาในพิกัดตรีผลา ตรีสาร ตรีกฏุกรวมกับตัวยาประจำธาตุจะเป็น 6 ตัวยา มหาพิกัดทั่วไปจึงใช้แก้กองธาตุทั้ง 4 แบ่งออกได้เป็น 4 กอง ได้แก่

1) แก้เตโชธาตุกำเริบ หย่อนพิการ
2) แก้วาโยธาตุกำเริบ หย่อนพิการ
3) แก้อาโปธาตุกำเริบ หย่อนพิการ
4) แก้ปถวีธาตุกำเริบ หย่อนพิการ

  • พิกัดกองเตโชธาตุกำเริบ ประจำสมุฏฐานอัคคี (ธาตุไฟ 4 กอง)

    1) แก้เตโชธาตุกำเริบ มีส่วนตัวยาดังนี้

    ลูกสมอพิเภก หนัก 16 ส่วน
    รากเจตมูลเพลิง หนัก 8 ส่วน
    เหง้าขิงแห้ง หนัก 4 ส่วน
    รากช้าพลู หนัก 3 ส่วน
    ดอกดีปลี หนัก 2 ส่วน
    เถาสะค้าน หนัก 1 ส่วน

    2) แก้เตโชธาตุหย่อน มีตัวยาดังนี้

    รากเจตมูลเพลิง หนัก 16 ส่วน
    เหง้าขิงแห้ง หนัก 8 ส่วน
    ลูกสมอพิเภก หนัก 4 ส่วน
    เถาสะค้าน หนัก 3 ส่วน
    รากช้าพลู หนัก 2 ส่วน
    ดอกดีปลี หนัก 1 ส่วน

    3) แก้เตโชธาตุพิการ มีตัวยาดังนี้

    เหง้าขิงแห้ง หนัก 16 ส่วน
    ลูกสมอพิเภก หนัก 8 ส่วน
    รากเจตมูลเพลิง หนัก 4 ส่วน
    ดอกดีปลี หนัก 3 ส่วน
    เถาสะค้าน หนัก 2 ส่วน
    รากช้าพลู หนัก 1 ส่วน

  • พิกัดกองวาโยธาตุ ประจำสมุฏฐานวาตะ (ธาตุลม 6 กอง)

    1) แก้วาโยธาตุกำเริบ มีตัวยาดังนี้

    ลูกสมอไทย หนัก 16 ส่วน
    เถาสะค้าน หนัก 8 ส่วน
    เมล็ดพริกไทย หนัก 4 ส่วน
    ดอกดีปลี หนัก 3 ส่วน
    รากเจตมูลเพลิง หนัก 2 ส่วน
    รากช้าพลู หนัก 1 ส่วน
    เหง้าขิงแห้ง หนัก 1/2 ส่วน (ใช้ระคนกัน)

    2) แก้วาโยธาตุหย่อน มีตัวยาดังนี้

    เถาสะค้าน หนัก 16 ส่วน
    เมล็ดพริกไทย หนัก 8 ส่วน
    ลูกสมอไทย หนัก 4 ส่วน
    รากช้าพลู หนัก 3 ส่วน
    ดอกดีปลี หนัก 2 ส่วน
    รากเจตมูลเพลิง หนัก 1 ส่วน

    เหง้าขิงแห้ง หนัก 1/2 ส่วน

    3) แก้วาโยธาตุพิการ มีตัวยาดังนี้

    เมล็ดพริกไทย หนัก 16 ส่วน
    ลูกสมอไทย หนัก 8 ส่วน
    เถาสะค้าน หนัก 4 ส่วน
    รากเจตมูลเพลิง หนัก 3 ส่วน
    รากช้าพลู หนัก 2 ส่วน
    ดอกดีปลี หนัก 1 ส่วน
    เหง้าขิงแห้ง หนัก 1/2 ส่วน (ใช้ระคนกัน)


  • พิกัดกองอาโปธาตุ ประจำสมุฏฐานอาโป (ธาตุน้ำ 12 กอง)

    1) แก้อาโปธาตุกำเริบ มีตัวยาดังนี้

    ลูกมะขามป้อม หนัก 16 ส่วน
    รากช้าพลู หนัก 8 ส่วน
    ดอกดีปลี หนัก 4 ส่วน
    รากเจตมูลเพลิง หนัก 3 ส่วน
    เถาสะค้าน หนัก 2 ส่วน
    เหง้าขิงแห้ง หนัก 1 ส่วน
    เมล็ดพริกไทย หนัก 1/2 ส่วน (ใช้ระคนกัน)

    2) แก้อาธาตุหย่อน มีตัวยาดังนี้

    รากช้าพลู หนัก 16 ส่วน
    ดอกดีปลี หนัก 8 ส่วน
    ลูกมะขามป้อม หนัก 4 ส่วน
    เหง้าขิงแห้ง หนัก 3 ส่วน
    รากเจตมูลเพลิง หนัก 2 ส่วน
    เถาสะค้าน หนัก 1 ส่วน
    เมล็ดพริกไทย หนัก 1/2 ส่วน (ใช้ระคนกัน)

    3) แก้อาโปธาตุพิการ มีตัวยามีดังนี้

    ดอกดีปลี หนัก 16 ส่วน
    ลูกมะขามป้อม หนัก 8 ส่วน
    รากช้าพลู หนัก 4 ส่วน
    เถาสะค้าน หนัก 3 ส่วน
    เหง้าขิงแห้ง หนัก 2 ส่วน
    รากเจตมูลเพลิง หนัก 1 ส่วน

    เมล็ดพริกไทย หนัก 1/2 ส่วน (ใช้ระคนกัน)

  • พิกัดกองปถวีธาตุ ประจำสมุฏฐานปถวี (ธาตุ 20 กอง)

    1) แก้ปถวีธาตุกำเริบ มีตัวยาดังนี้

    รากช้าพลู หนัก 16 ส่วน
    ดอกดีปลี หนัก 8 ส่วน
    เถาสะค้าน หนัก 4 ส่วน
    รากเจตมูลเพลิง หนัก 3 ส่วน
    เหง้าขิงแห้ง หนัก 2 ส่วน
    เมล็ดพริกไทย หนัก 1 ส่วน
    ลูกสมอพิเภก หนัก 1/2 ส่วน
    ลูกสมอไทย หนัก 1/2 ส่วน มหาพิกัดตรีผลา

    ลูกมะขามป้อม หนัก 1/2 ส่วน (ใช้ระคนกัน)

    2) แก้ปถวีธาตุหย่อน มีตัวยาดังนี้

    ดอกดีปลี หนัก 16 ส่วน
    เถาสะค้าน หนัก 8 ส่วน
    รากช้าพลู หนัก 4 ส่วน
    เมล็ดพริกไทย หนัก 3 ส่วน
    รากเจตมูลเพลิง หนัก 2 ส่วน
    เหง้าขิงแห้ง หนัก 1 ส่วน
    ลูกสมอพิเภก หนัก 1/2 ส่วน
    ลูกสมอไทย หนัก 1/2 ส่วน มหาพิกัดตรีผลา
    ลูกมะขามป้อม หนัก 1/2 ส่วน (ใช้ระคนกัน)

    3) แก้ปถีธาตุพิการ มีตัวยาดังนี้

    เถาสะค้าน หนัก 16 ส่วน
    รากช้าพลู หนัก 8 ส่วน
    ดอกดีปลี หนัก 4 ส่วน
    เหง้าขิงแห้ง หนัก 3 ส่วน
    เมล็ดพริกไทย หนัก 2 ส่วน
    รากเจตมูลเพลิง หนัก 1 ส่วน
    ลูกสมอพิเภก หนัก 1/2 ส่วน
    ลูกสมอไทย หนัก 1/2 ส่วน มหาพิกัดตรีผลา

    ลูกมะขามป้อม หนัก 1/2 ส่วน (ใช้ระคนกัน)

»» จุลพิกัด
»» พิกัด
»» มหาพิกัด

แชร์ให้เพื่อนสิ แชร์ให้เพื่อนได้ แชร์ให้เพื่อนเลย