ขนบธรรมเนียม ประเพณี วัฒนธรรม อารยธรรม >>

เพลงพื้นบ้าน

นายบุญเสริม แก่นประกอบ ครู โรงเรียนบ้านชงโค

เพลงพื้นบ้านประเภทเพลงผู้ใหญ่

เพลงผู้ใหญ่ประเภทเพลงปฏิพากย์

เพลงปรบไก่

ประวัติที่มา เพลงปรบไก่เป็นเพลงเก่าแก่ของไทย สันนิษฐานว่ามีมาแต่สมัยกรุงศรีอยุธยา เพราะเมื่อครั้งกรุงธนบุรีอัญเชิญพระแก้วมรกต พ.ศ.2322 ก็มีเพลงปรบไก่ เพลงเทพทองเล่นฉลองที่ท่าเจ้าสนุก สระบุรีด้วย

ในหนังสือวรรณคดีไทยเรื่อง ขุนช้างขุนแผนก็กล่าวถึงเพลงปรบไก่อยู่หลายตอน สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระยาดำรงราชานุภาพได้กล่าวไว้ในตำนานเสภาอันเป็นบทนำเรื่องก่อนถึงเสภาขุนช้างขุนแผนว่าเพลงนี้หยาบจริง คงเล่นให้ผีรังเกียจ ไม่มีเอาสิ่งมงคล หรือสิ่งต้นเหตุให้จัดงานไป เช่น มีเพลงปรบไก่สมโภชช้างเผือก เป็นต้น

การแต่งกาย ฝ่ายหญิงนุ่งผ้าโจงกระเบน สวมเสื้อแขนกระบอก มีผ้าสไบพาดไหล่ มีดอกไม้ทัดหู ฝ่ายชาย นุ่งผ้าโจงกระเบน เสื้อคอกลม มีผ้าขาวม้าคาดเอว

บทร้อง จะเริ่มด้วยบทไหว้ครู ซึ่งมีเครื่องไหว้ครู ประกอบด้วยเหล้า บุหรี่ ดอกไม้ ธูปเทียนไก่ต้ม ผลไม้ตามฤดูกาล เงินยกครูจำนวน 12 บาท เมื่อไหว้ครูเสร็จ จะเป็นการปะทะคารมระหว่างพ่อเพลง แม่เพลง เนื้อร้องที่ใช้จะออกไปทางสองแง่สองง่าม ในทางวรรณศิลป์ถือว่าใช้คำคล้องจองที่ดี

การเล่นเพลงปรบไก่มี สองแบบ

แบบที่หนึ่ง แบ่งผู้เล่นเป็นสองกลุ่มคือกลุ่มก่อเพลงแม่เพลงและกลุ่มลูกคู่ ยืนล้อมวงกัน พ่อเพลง แม่เพลงจะผลัดกันร้อง ลูกคู่รับพร้อมกันและปรบมือให้จังหวะ บางทีมีการรำเพื่อให้สนุก
สนาน สวยงาม

แบบที่สอง นำการร้องเพลงมาผสมผสานกับละคร เรียกว่า วง เมื่อพ่อเพลงแม่เพลงร้องโต้ตอบกันแล้ว หมดบทร้อง จะมีการส่งวงด้วยการร้องร้องประกอบท่ารำตามทำนองแบบร้องละครชาตรี เรื่องที่นำมาร้องรำคือ ขุนช้างขุนแผน ไกรทอง พระอภัยมณี กากีซึ่งในการเล่นจะร้องเข้าไปในท้องเรืองของวรรณคดีเหล่านี้ ดังตัวอย่าง

กากีเจ้าก็เอ๋ยทำแต่กรรมชั่ว มากชู้หลายผัวต้องลอย....แพ...(นอย) เจ้าต้องลอยแพไปเอ๋ยไม่เห็นฝั่ง เห็นแต่เกาะสีชังอยู่รำไร(นอย) จะต้องเอาฝูงปลา เอ๋ยมาทำเพื่อน ...จะเอาดาวเดือนมาต่าง...ไต้(นอย) จะต้องเอาท่อนไม้ เอ๋ยมาทำเหมือน...ค่ำ จะได้นอนฤานี่จะ...ทา(นอย) ขอเงินสิบห้าลูกเถิดพระมาร...เอ๋ย...ดร (ฉ่าชา..ฉ่า ชา เอ้ชะ..ฮุ้ย) ลูกผิดพลั้งแต่หลังหน้า ขอเงินสิบห้าถ่ายถอนลูกลาแม่จะไปแล้วในวัน นี้(ลูกคู่ ลูกต้องลาแม่ไปแล้วในวันนี้ฉ่าชา..ฉ่า ชา เอ้ชะ..ฮุ้ยสิบนิ้วเอย…ยกขึ้นเสมอเศียร (ฮุย…)จะไหว้ทั้งธูปทั้งเทียน ไหว้แล้วก็บูชา…(จะไหว้ทั้งธูป เอย…เออ เอิงเออ ทั้งเทียน
จะไหว้ทั้งธูปทั้งเทียนแล้วก็บูชา ฉ่าชา ช้าฉ่าเอ๊ชา ฮุ้ย) สิบนิ้วลูกน้อยเอย… ยกขึ้นเสมอเกศ (ฮุ้ย)จะไหว้พระพุทธพระธรรม พระสงฆ์ที่ล้ำไตรเพศ (ฮุ้ย)ไหว้พระปิฎกปกเกศ ลูกมาแต่น้อย น้อย…(ไหว้พระปิฎกเอย… ปกเกศ ไหว้พระปิฎกปกเกศ…เอ่ชา เอชา เอ้ชา)

- เพลงแข่งขัน
- เพลงเกี่ยวกับการประกอบอาชีพ
- เพลงปฎิพากย์
- เพลงประกอบการเล่นพื้นบ้าน
- เพลงประกอบพิธี
- เพลงกล่อมเด็ก


แชร์ให้เพื่อนสิ แชร์ให้เพื่อนได้ แชร์ให้เพื่อนเลย

» นิยาย-เรื่องสั้น
» ข้อเขียน-บทความ
» บทกวี
» สารคดี-ท่องเที่ยว

» การแพทย์แผนโบราณ
ในสมัยสมเด็จพระนารายณ์มหาราชแห่งกรุงศรีอยุธยา ได้ค้นพบบันทึกว่า มีระบบการจัดหายาที่ชัดเจนสำหรับราษฏร มีแหล่งจำหน่ายยาและสมุนไพรหลายแห่งทั้งในและ นอกกำแพงเมือง

» หลักธรรมในการอยู่ร่วมกันในสังคม
พระพุทธศาสนาได้สอนไว้ว่านักปกครองที่ดีนั้นควรมีคุณธรรม 10 ประการ เรียกว่า ทศพิธราชธรรม

» สมถะวิปัสสนา
ตามแนวพระกรรมฐานมัชฌิมาแบบลำดับ (เถรวาท) ของสมเด็จพระสังฆราชญาณสังวรมหาเถรเจ้า (สุก ไก่เถื่อน)

» พุทธธรรมขั้นพื้นฐาน
ไม่มีมนุษย์คนใดที่จะสามารถมีชีวิตอยู่ได้ลำพังตนเองโดยไม่ติดต่อสัมพันธ์กับคนอื่น เพราะการดำรงชีวิตอยู่ของคนเราจำเป็นจะต้องพึ่งพาอาศัยกันและกัน

» พระสูตรของท่านเว่ยหลาง
สูตรของท่านเว่ยหล่างล้วนแต่เป็นเรื่องของการใช้ปัญญาเพื่อค้นหาหนทางแห่งความเป็นพุทธะ และเพื่อความหลุดพ้นไปจากเครื่องร้อยรัดทั้งปวงในโลกนี้

» พุทธศาสนสุภาษิต
สุภาษิตที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงดำรัสไว้ ซึ่งมีคุณค่าสูงส่ง สามารถใช้ได้ทั้งเป็นแนวทางดำเนินชีวิต เตือนใจ หาคำตอบที่ดีสำหรับปัญหาที่สงสัย

» โอวาทสี่ของเหลี่ยวฝาน
แบบฉบับในการประพฤติดี ปฏิบัติชอบ เพื่อหยุดยั้งกระแสแห่งวัฒนธรรมตะวันตกและอนุรักษ์ความเป็นคนจีนดั้งเดิม

สติ๊กเกอร์ไลน์