ขนบธรรมเนียม ประเพณี วัฒนธรรม อารยธรรม >>

เพลงพื้นบ้าน

นายบุญเสริม แก่นประกอบ ครู โรงเรียนบ้านชงโค

เพลงพื้นบ้านประเภทเพลงผู้ใหญ่

เพลงผู้ใหญ่ประเภทเพลงกล่อมเด็ก

คุณค่าของเพลงกล่อมเด็กภาคอีสาน

1.เป็นเพลงที่แสดงถึงความรัก ความปรารถณาอันดี และกล่อมเกลานิสัยเด็ก

นอนสาหล่า แม่ไปนา เอาปามาต้อน ให้เจ้านอนอยู่สุขซำบาย
ยุงบ่ให้กาย ไฮบ่ให้ไก้ ตื่นขึ้นแล้วสิพาไปเบิ่งหนัง
กาย( ใกล้) เบิ่ง(ดู)

2.สะท้อนค่านิยม ไม่ชอบคนขอทานเขากิน

ยามเดือนหกฝนตกกบเขียดฮ้อง โฮมหนองนาพ่อเฒ่าจ่า
ฝูงหมู่ปลาดุกเดิดกั้งตะโฮง เต้นตื่นแซว อยากให้ลูกได้กินบ่แพ้แล้ว
บ่มีไผไปหาชั่ว สิไปเที่ยวขอพี่น้องชาวบ้านก็บ่ทาน
อยากกินซิ้นบ่มีผู้ไปหา อยากกินปลาบ่มีผู้เอามาฝาก
หากสิเที่ยวขอหมู่ชาติเชื้อลุงป้าเพิ่นก็ซัง

3.แสดงถึงวัฒนธรรม ประเพณี และความเป็นอยู่

นอนสาหล่า หลับตาแม่สิกล่อม อีพ่อหม่อมเอาไปขายไหม
ลงไปไทยขายไหมขายหลอด ขายไปฮอดเมืองนอกคอกนา
ฮอด( ถึง )
“ นอนสาอำคำพ่อกล่อม เจ้าใหญ่แล้วพ่อให้บวชจำศีล
ทำบุญมาส่งกุศลนำกัน นอนสาหล่าหลับตาอย่าได้แอ่ว
แนวโตมันทั่งเป็นกำพร้าลุงป้ากะบ่มี
แม่ลงเข็นฝ้ายเดือนหงายเว้าบ่าว แม่สิหาพ่อน้ามาเลี้ยงให้สูงส่ง
แอ่ว(กวน) เว้า (พูด คุย) แนวโต (เชื้อแถว)

4.เนื้อหาเสียดสี ประชดประชัน เช่น เกี่ยวกับ ความไม่สำรวม

แต่ช้าแต่เขาแห่ยายมา นกสักดามันร้องจ้อยจ้อย
เบิ่งจัวน้อยแล่นออกมาจากวัด ลมบ้าพัดสบงหลุดจากโต
โอโอ้โอ หัวจัวโตงเตง อีตาเก่งหัวร่อฮ่าฮ่า จังถูกครูบาเพิ่นมาไล่ตี
จัวน้อย (เณรน้อย)

5.แสดงถึงธรรมชาติ เช่น เกี่ยวกับดวงอาทิตย์

ดวงตาเว็นลอยขึ้นสีแดงแดง ฮอดยามแลงส่งแสงซู่มื้อ
ยามมื้อเช้าตาเว็นเจ้างาม
ตาเว็น(ดวงอาทิตย์)

6.กล่าวถึงวรรณกรรมที่รู้จักแพร่หลาย

………………….ทิ่มใส่หมอนให้เจ้านอนอ้วยซ้วย
เพิ่นมาขายกล้วยสิซื้อให้กิน อินทราพร้อมเทวดาชูซ่อย
ขอให้ลูกอ่อนน้อยนอนแล้วอยู่สบาย


- เพลงแข่งขัน
- เพลงเกี่ยวกับการประกอบอาชีพ
- เพลงปฎิพากย์
- เพลงประกอบการเล่นพื้นบ้าน
- เพลงประกอบพิธี
- เพลงกล่อมเด็ก


แชร์ให้เพื่อนสิ แชร์ให้เพื่อนได้ แชร์ให้เพื่อนเลย