ศาสนา ลัทธิ ความเชื่อ นิกาย พิธีกรรม >>

หอพระไตร

รวมธรรมบรรยายของ หลวงปู่ฝั้น อาจาโร

พระอภิธัมมาติกาบรรยาย

6

7. “วิปากา ธมฺมา”

      บัดนี้จักได้แก้ไขในติกมาติกาบทที่ 7 ตามลำดับสืบไป โดยนัยพระบาลีว่า “วิปากา ธมฺมา” แปลว่า ธรรมทั้งหลายอันสุขต่าง ๆ กัน คือ กรรมวิบากที่เป็นส่วนบุญนั้นเรียกว่า กุศลวิบาก 1 กรรมวิบากที่เป็นบาปนั้นเรียกว่า อกุศลวิบาก 1 ขันธวิบาก 1 ปุญญวิบาก 1 กรรมวิบากนั้นแบ่งออกเป็น 2 ประการคือ ได้แก่ผลทุจริต 3 ผลสุจริต 3
      ทุจริต 3 นั้น คือ กายทุจริต 1 วจีทุจริต 1 มโนทุจริต 1 ทุจริตทั้ง 3 เหล่านี้ เป็นฝ่ายอกุศลวิบาก
      สุจริต 3 น คือ กายสุจริต 1 วจีสุจริต 1 มโนสุจริต 1 สุจริตทั้ง 3 เหล่านี้ เป็นฝ่ายกุศลวิบาก เมื่อสุขแล้ว ก็มีผลต่าง ๆ กัน
      ทุจริตทั้ง 3 นั้น ให้ผลแก่สัตว์ได้เสวยทุกข์ยากลำบากต่าง ๆ หลายอย่างหลายประการ เป็นต้นว่า ให้โรคาพยาธิเบียดเบียนและให้เป็นคนยากจนเข็ญใจไร้ทรัพย์อับปัญญา และยังสัตว์ให้ตกไปในอบายภูมิทั้ง 4 ฉะนี้ ชื่อว่าอกุศลวิบากที่ 1
      กรรมที่ 1 คือสุจริตทั้ง 3 นั้น ให้ผลแก่สัตว์โลกเสวยความสุขสบายต่าง ๆ หลายประการเป็นต้นว่า ให้ปราศจากโรคาพยาธิ และให้มีทรัพย์สมบัติสมบูรณ์บริบูรณ์ และยังสัตว์ให้ได้เสวยสมบัติในฉกามาวจรสวรรค์เป็นต้นฉะนี้มีชื่อว่า กุศลวิบาก
      ขันธวิบากที่ 3 นั้นคือ ยังร่างกายของสัตว์ให้มีโทษถอยกำลังและให้ฟันหัก ผมหงอก เนื้อหนังเหี่ยวแห้ง หูตึง ตามืดไป ทั้งสรีรกายนั้นไซร้ก็คดค้อมน้อมไปในเบื้องหน้า ให้ทรมานทรกรรมด้วยโรคาพยาธิต่าง ๆ ฉะนี้ชื่อว่าขันธวิบาก
      ปัญญาวิบากที่ 4 นั้น คือยังสัตว์ให้รู้จักบาปบุญคุณโทษ ประโยชน์และมิใช่ประโยชน์ทั้งปวงได้ และให้มีปัญญาสามารถ รู้จักสรรพเญยยธรรมที่เป็นโลกีย์และเป็นโลกุตระได้ ฉะนี้ชื่อว่าปัญญาวิบาก
      ท่านสักกวาทีได้ฟังก็ชอบใจ จึงขอฟังอุปมาเป็นบุคคลอีก 4 คน เพื่อเป็นนิทัศนนัยว่า อกุศลวิบากนั้นจะได้แก่บุคคลใด กุศลวิบากจะได้แก่บุคคลใด ขันธวิบากนั้นจะได้แก่บุคคลใด ปัญญาวิบากนั้นจะได้แก่บุคคลใด
      พระปรวาทีจึงวิสัชนาวินิจฉัยต่อไปว่า อกุศลวิบากนั้นก็ได้แก่พาลอุบาสกถูกตัดคอนั้นเอง กุศลวิบากนั้นได้แก่ท้าวมหาชมพูบดีนั้นเอง ขันธวิบากนั้นได้แก่ พระปูติกะติสสะเถระนั่นเอง แก้ไขในมาติกบทที่ 7 ก็ขอยุติไว้เพียงเท่านี้

8. “วิปากธมฺมธมฺมา”
      ลำดับนี้ไปจักได้แสดงในติกมาติกาบทที่ 8 สืบต่อไป โดยนัยพระบาลีว่า “วิปากธมฺมธมฺมา” แปลว่า ธรรมทั้งหลายอันเกิดแต่วิบาก ได้แก่เหตุและปัจจัย เปรียบเหมือนดังผลมะพร้าวแห้ง ที่ควรจะงอกออกมาจากผลมะพร้าวได้ และมีบุคคลนำไปปลูกไว้ในแผ่นดิน ต้นมะพร้าวนั้นก็งอกงามเจริญใหญ่โตขึ้นมา จนถึงแก่แล้ว แล้วออกผลเป็นมะพร้าวอ่อน มะพร้าวแก่ ต้นมะพร้าวที่งอกงามขึ้นมานั้นได้แก่เหตุ บุคคลที่นำไปปลูกนั้นได้แก่ปัจจัย ผลมะพร้าวอ่อนและแห้งที่ควรจะบริโภคนั้นได้แก่วิบาก
      อีกนัยหนึ่งว่า อกุศลกรรมนั้นเปรียบเหมือนต้นไม้ที่มีพิษ เมื่อมีผลสุกแล้ว ก็มีโทษแก่บุคคลที่บริโภคนั้น กุศลวิบากนั้นเปรียบเหมือนดังต้นไม้ที่ไม่มีพิษ เมื่อมีผลอันสุกแล้ว ก็ย่อมยังประโยชน์ให้สำเร็จแก่สัตว์ทั้งหลายทั่วไป ด้วยเหตุนี้ จึงว่าบาปเป็นเหตุ ทุกข์เป็นผล บุญเป็นเหตุ สุขเป็นผล ดังนี้
      เพราะเหตุนั้น สมเด็จพระบรมศาสดาจารย์จึงตรัสเทศนาไว้ว่า “วิปากธมฺมธมฺมา” ฉะนี้ โดยเนื้อความว่า ธรรมทั้งหลายที่เป็นเครื่องอุกหนุนของความสุขพิเศษ เปรียบดุจดังว่า เครื่องบ่มผลไม้ทั้งปวง มีมะม่วงและผลไม้อื่นเป็นต้น อีกประการหนึ่ง ตัวอวิชชานี้แล เป็นตัววิปากธรรม เพราะสังขาร วิญญาณ นาม รูป เกิดขึ้นมาได้นั้น ก็อาศัยอวิชชาเป็นเดิมเหตุ หรือถ้ามิฉะนั้นก็ต้องอาศัยมูล 6 คือ กุศลมูล 3 อกุศลมูล 3 มูลทั้ง 6 นี้เป็นเหตุให้เกิดบุญและบาป เพราะฉะนั้นจึงได้ชื่อว่า “วิปากธมฺมธมฺมา” ฉะนี้

<< ย้อนกลับ || หน้าถัดไป >>

แชร์ให้เพื่อนสิ แชร์ให้เพื่อนได้ แชร์ให้เพื่อนเลย

» ชาร์ลส์ ดาร์วิน
ชาร์ลส์ ดาร์วิน เป็นผู้มีบทบาทนำให้เกิดการศึกษาค้นพบทฤษฎีวิวัฒนาการมากที่สุด ดาร์วินเสนอควาามคิดเกี่ยวกับการคัดเลือกโดยธรรมชาติ

» สงครามครูเสด (THE CRUSADES)
ดินแดนปาเลสไตน์ อันเป็นถิ่นกำเนิดของ พระเยซูไครสท์นั้นถือกันว่าเป็นดินแดนศักดิ์สิทธิ์ ซึ่งคริสต์ศาสนิกชน พากันไปจาริกแสวงบุญ ตั้งแต่ต้นคริสตกาล

» อาริสโตเติ้ล
อาริสโตเติ้ลเป็นชาวเมืองสตากีรา (Stagira) บิดารับราชการอยู่ในราชสำนักของพระเจ้าอามินตัส (Amyntas) กษัตริย์แห่งมาเคด็อน (Macedon)

» ยอดมนุษย์
เรื่องราวและชีวิตของพวกเขา บางเรื่องเป็นตำนาน เป็นเรื่องเล่า เป็นความจริง บางคนไร้ตัวตนบางคนล้มเหลว บางคนเป็นต้นแบบ เป็นอาชญากร

» รพินทรนาถฐากูร
หยุดเสียเถิดการสาธยาย การขับขานและการนั่งนับลูกประคำอะไรเหล่านี้ ท่านบูชาผู้ใดกันในมุมสลัวลาง...และเปล่าเปลี่ยวของเทวลัยที่หับบานประตูหน้าต่างมิดชิดรอบด้าน

» ประเทศไทย 77 จังหวัด
ประวัตศาสตร์,ความเป็นมา,ศิลปะ,วัตนธรรม,ประเพณีสถานที่สำคัญ,แหล่งท่องเที่ยว

» สงครามเวียดนาม
เอกราชของขบวนการชาตินิยมเวียดมินห์ ต่อต้านอำนาจของจักรวรรดินิยมเดิมคือ ฝรั่งเศส ต่อมาเมื่อฝรั่งเศสถอนตัวสหรัฐอเมริกาเข้ามาแทนที่และสนับสนุนเวียดนามใต้

» คาลิล ยิบราน
คาลิล ยิบราน ศิลปินผู้ใฝ่ฝ่ายจิตนิยม เขามักจะเทศนาหลักธรรมะ ด้วยการแสดงออกทางศิลปกรรม

สติ๊กเกอร์ไลน์