ข้อโจมตีระบบอำนาจเด็ดขาด (Absolutism)

ระบบอำนาจเด็ดขาดเป็นระบอบที่ไม่ชอบธรรม ไร้เหตุผล ดังเหตุผลต่อไปนี้

1) เป็นการละทิ้งสภาวะธรรมชาติที่ดีไปสู่สภาวะที่เลวร้ายกว่า
2) ไม่ยุติธรรม เพราะอยู่เหนือกฎหมาย ถืออภิสิทธิ์ ยึดครองเสรีภาพทุกอย่างแห่งสภาวะธรรมชาติไว้
3) จากประวัติศาสตร์ ระบอบนี้ไม่อาจยกระดับธรรมชาติของมนุษย์ให้ดีขึ้นได้

ความคิด: จำแนกอำนาจ

รัฐหรือสังคมมีอำนาจ 2 อย่าง

นิติบัญญัติ ออกกฎเกณฑ์
บริหาร กำหนดให้เป็นไปตามกฎหมาย

อำนาจทั้งสองอย่างต้องไม่อยู่ในคนหรืองค์กรเดียวกัน เพราะบุคคลหรือองค์กรใดก็ตามที่มีอำนาจทั้งสอง มีแนวโน้มที่จะลุแก่อำนาจ

อำนาจนิติบัญญัติอยู่เหนืออำนาจบริหาร แต่มีขอบเขตจำกัดโดยสิทธิธรรมชาติ และจะไม่เป็นอำนาจเด็ดขาดที่อยู่เหนือชีวิตทรัพย์สินของราษฎร อำนาจนิติบัญญัติถือเป็นอำนาจสูงสุด เพราะเป็นอำนาจจัดตั้งสังคม รักษาสังคมให้ธำรงไว้ และเป็นอำนาจตัดสินใจสูงสุด แต่ต้องออกกฎหมายภายในขอบเขต รักษาสิทธิเสรีภาพของราษฎร ไม่ทำให้ราษฎรตกเป็นทาสหรือเลวร้ายลง ส่วนอำนาจบริหารก็มีการใช้ดุลพินิจในบางเรื่อง

ประชาชนมีสิทธิลุกขึ้นต่อต้านอำนาจรัฐ ถ้าผู้ปกครองใช้อำนาจเกินขอบเขตผิดวัตถุประสงค์ในการอยู่ร่วมกันเป็นรัฐ ประชาชนสามารถถอดถอนความไว้วางใจ และเรียกอำนาจแต่ดั้งเดิมคืนได้ แล้วจึงมอบหมายให้ผู้ที่เห็นสมควร

ประชาชนสามารถกระทำดังที่กล่าวมาแล้วได้ เพราะเป็นเจ้าของอำนาจสูงสุด เพียงแต่มอบอำนาจให้ หากใช้อำนาจผิดเงื่อนไข ประชาชนก็สามารถใช้กำลังต่อต้านได้

อิทธิพลทางความคิด - สิทธิมนุษยชนของฝรั่งเศส กรมมสิทธิที่ดิน
- คำประกาศอิสรภาพของอเมริกา
- วางรากฐานเสรีนิยม โดยเฉพาะทฤษฎีแบ่งแยกอำนาจ และการจำกัดอำนาจของผู้ปกครอง โดยที่ประชาชนมีสิทธิต่อต้านอำนาจรัฐ
- ครอบงำความคิดใน ศตวรรษที่ 19-20 มุ่งการปกครองทีมีเสรีภาพ

2. Charles-Louis de Secondat Montesquieu (1689-1755)

- เกิดในตระกูลขุนนางเก่าแห่ง Bordeaux
- จบกฎหมาย เป็นผู้พิพากษา ชอบท่องเที่ยว เขียนหนังสือ
“เจตนารมณ์แห่งกฎหมาย” (The Spirit of the Laws) (1748)

ส่วนที่ 1 ทฤษฎีว่าด้วยรัฐบาล และระบอบการปกครอง
รูปที่ 1 สาธารณรัฐประชาธิปไตย
รูปที่ 2 สาธารณรัฐอภิชนาธิปไตย
รูปที่ 3 ระบอบกษัตริย์

ในระบอบสาธารณรัฐประชาธิปไตย ประชาชนมี 2 บทบาท ที่ตรงกันข้างมกัน แต่ส่งเสริมกัน

1) เป็นผู้ปกครองโดยใช้สิทธิการเลือกตั้ง
2) เป็นผู้อยู่ใต้ปกครอง เคารพและเชื่อฟังกฎหมาย

เชื่อว่า ประชาชนไม่สามารถบริหารงานด้วยตนเอง เพราะประชาชนมีจำนวนมาก ซึ่งจะทำให้การปกครอง บริหารช้าไปหรือเร็วไป

หลักการที่จะทำให้เป็นระบอบสาธารณรัฐประชาธิปไตย

Montesquieu เชื่อเหมือน Aristotle ตรงที่ว่า คุณธรรมทางการเมือง คือ เสียสละ ไม่เห็นแก่ตัว ลดความกระหายในสิ่งต่างๆ Montesquieu คิดว่าระบอบสาธารณรัฐประชาธิปไตย คุณธรรมจะหมดไปไม่ได้ด้วยเหตุผลด้านการศึกษามีความสำคัญสำหรับการปลูกฝังความรู้สึกของเด็กๆ ในเรื่องการเสียสละ รักในกฎหมาย รักบ้านเกิดเมืองนอน